{"id":2596,"date":"2023-05-18T12:38:08","date_gmt":"2023-05-18T09:38:08","guid":{"rendered":"http:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/?p=2596"},"modified":"2023-05-18T12:38:08","modified_gmt":"2023-05-18T09:38:08","slug":"caferilik-nedir-nasil-dogdu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/2596\/","title":{"rendered":"Caferilik Nedir? Nas\u0131l Do\u011fdu?"},"content":{"rendered":"
\"\"<\/div>\n
Caferilik<\/strong>,\u00a0Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k<\/strong>\u00a0(a.s)\u2019\u0131n mezhebine mensup olmak demek olup, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan sonra \u0130slam camias\u0131n\u0131n \u00f6nderli\u011finin ilki Hz. Ali olan on iki imama ait oldu\u011funa inanan Ehl-i Beyt mektebinin ortak ismidir. Bu mektebe ayn\u0131 zamanda \u0130snaa\u015feriyye, \u0130mamiyye, \u015eiilik ve Alevilik de denmektedir. Ancak bu mektep, T\u00fcrkiye\u2019mizde daha \u00e7ok Alevilik ve \u015eiilik isimleriyle tan\u0131n\u0131rken; \u0130ran, Irak, Azerbaycan, L\u00fcbnan, Bahreyn, Suriye, Afganistan, Arabistan, Pakistan Benglade\u015f ve Hindistan gibi, ayn\u0131 inanc\u0131 payla\u015fan Ehl-i Beyt dostlar\u0131n\u0131n yo\u011fun oldu\u011fu \u00fclkelerde \u015eiilik ve Caferilik isimleriyle me\u015fhur olmu\u015ftur.<\/div>\n

<\/p>\n

\n

Burada \u015funu da vurgulamal\u0131y\u0131z ki, bu mektebe Caferi mezhebi denilirken, onun da \u0130slam camias\u0131 i\u00e7erisinde ortaya \u00e7\u0131kan Hanefi, \u015eafii, Maliki, Hambeli Zahiri, Sevri ve di\u011fer \u0130slami mezhepler t\u00fcr\u00fcnden bir mezhep oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmamal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc mezhep, belli bir ilmi kariyer ve \u015fartlara haiz olarak i\u00e7tihat derecesine ula\u015fan bir alimin, \u0130slam dini \u00fczerinde ortaya koydu\u011fu yorum ve fetvalar mecmuas\u0131na denir. Oysa bu mektep, kendisini m\u00fcntesip k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u0130mam-\u0131 Cafer Sad\u0131k ve di\u011fer imamlar\u0131 m\u00fc\u00e7tehit olarak kabul etmiyor. Aksine; imamlar\u0131n Allah Teala\u2019n\u0131n emri ve Hz. Resulullah\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131 ile tayin edilen birer ilahi h\u00fcccet olduklar\u0131na inan\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla da \u0130mam Cafer Sad\u0131k da dahil olmak \u00fczere, on iki imam\u0131n din konusunda yapt\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131klamalar\u0131n, onlar\u0131n kendi i\u00e7tihatlar\u0131 sonucu vard\u0131klar\u0131 \u015fahsi fetva ve yorumlar\u0131 de\u011fil de, bizzat Allah Teala\u2019n\u0131n Resul-\u00fc Ekrem\u2019e indirdi\u011fi dini \u00f6\u011fretinin \u00f6z\u00fc oldu\u011funa inan\u0131r.<\/p>\n

Asl\u0131nda bu mektebe mezhep ismini veren de bu mektebin kendi mensuplar\u0131 de\u011fildir. \u0130slam camias\u0131nda her hangi bir m\u00fc\u00e7tehidin fetvalar\u0131na uyan di\u011fer \u0130slami f\u0131rkalar bu mektebe mezhep ismini yak\u0131\u015ft\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r. Onlar, kendi y\u00f6ntemlerine mezhep ismini verdikleri gibi, bu mektebin \u00f6\u011fretilerinin daha \u00e7ok Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k (a.s)\u2019dan geldi\u011fini ve di\u011fer imamlar\u0131n b\u00f6yle bir \u015fans\u0131 yakalayamad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce, Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n da kendilerinin m\u00fcntesip oldu\u011fu m\u00fc\u00e7tehitlerden biri gibi s\u0131radan bir m\u00fc\u00e7tehit oldu\u011funa inand\u0131klar\u0131ndan, kendi mezheplerine k\u0131yasla bu mektebe de Caferi mezhebi ismini koymu\u015flard\u0131r. Oysa bu mektep, kendisini bir mezhep olarak nitelendirmemektedir.<\/p>\n

Bu mektep, Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k da dahil olmak \u00fczere ne Hz. Resulullah\u2019tan sonra \u0130slam camias\u0131n\u0131n \u00f6nderleri oldu\u011funa inand\u0131\u011f\u0131 on iki imam\u0131n, di\u011fer \u0130slam ulemas\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, normal ilim tahsil s\u00fcrecini ge\u00e7iren m\u00fc\u00e7tehitler oldu\u011funa inan\u0131r, ne de on iki imamdan gelen a\u00e7\u0131klamalar\u0131n onlar\u0131n \u0130slam dini \u00fczerinde yapt\u0131klar\u0131 i\u00e7tihat sonucu vard\u0131klar\u0131 \u015fahs\u0131 yorum ve fetvalar\u0131 oldu\u011funu kabul eder. Bu mektep, imamlardan gelen a\u00e7\u0131klamalar\u0131n Hz. Resulullah\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131n ayn\u0131s\u0131 oldu\u011funa inan\u0131r. O halde bu mektep, imamlar\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131n \u0130slam dini \u00fczerinde yap\u0131lan bir yorum de\u011fil, bizzat \u0130slam dininin kendi \u00f6\u011fretileri oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndedir.<\/p>\n

Bu a\u00e7\u0131klamalardan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere; bu mektebe Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n d\u00f6neminden sonra, o Hazret\u2019in bu mektebin ilkelerini ortaya koymakta di\u011fer imamlara oranla daha fazla imkan yakalamas\u0131ndan dolay\u0131 \u201cCaferiyye\u201d (Caferilik) ismi verilmi\u015ftir. Bu mektep, o Hazret\u2019in d\u00f6neminden \u00f6nce Ali taraftarl\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelen \u201c\u015eiatu Ali\u201d ismiyle tan\u0131n\u0131rd\u0131 ki, daha sonralar\u0131 bu terim, halk aras\u0131nda o kadar bir yayg\u0131nl\u0131k kazanm\u0131\u015ft\u0131r ki, \u201c\u015eia\u201d kelimesi Hz. Ali (a.s)\u2019ye intisap edilmeksizin, tek ba\u015f\u0131na kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda bile, maksad\u0131n bu mektebi kabul edenler oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Yoksa bu mektep, on iki imam\u0131n on ikisinin de ayn\u0131 stat\u00fcye sahip olduklar\u0131n\u0131 ve hepsinin \u00f6\u011fretilerinin ayn\u0131 olup, Hz. Resulullah\u2019\u0131n \u00f6\u011fretilerinden ba\u015fka bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131 inanc\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n

Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k (a.s) \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: \u201cBenim s\u00f6z\u00fcm babam\u0131n s\u00f6z\u00fcd\u00fcr; babam\u0131n s\u00f6z\u00fc ceddimin s\u00f6z\u00fcd\u00fcr; ceddimin s\u00f6z\u00fc de H\u00fcseyin\u2019in s\u00f6z\u00fcd\u00fcr, H\u00fcseyin\u2019in s\u00f6z\u00fc de Hasan\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fcd\u00fcr; Hasan\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fc ise Ali bin Ebu Talib\u2019in s\u00f6z\u00fcd\u00fcr; Ali bin Ebu Talib\u2019in s\u00f6z\u00fc ise, Resulullah\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fcd\u00fcr; Resulullah\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fc ise Allah\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fcd\u00fcr.\u201d\u00a0[1]<\/a><\/p>\n

Yine o Hazret kendisine bir soru soran \u015fahsa \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: \u201cAndolsun Allah\u2019a ki biz, kendi heva hevesimiz ve g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcze dayanarak bir \u015fey s\u00f6ylemeyiz; biz Rabbimizin dedi\u011finden ba\u015fka bir \u015fey de demeyiz. E\u011fer sana bir hususta bir \u015fey s\u00f6ylediysem, mutlaka bu Resulullah\u2019tand\u0131r. Biz kendi reyimizle bir \u015fey demeyiz.\u201d\u00a0[2]<\/a><\/p>\n

Hz. \u0130mam Bak\u0131r (a.s) ise \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: \u201cE\u011fer biz size kendi reyimizle bir \u015fey s\u00f6ylersek, bizden \u00f6ncekilerin sapt\u0131klar\u0131 gibi biz de sapar\u0131z; hay\u0131r, biz ancak Rabbimizin Peygamberi\u2019nin bize a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri size s\u00f6yleriz.\u201d\u00a0[3]<\/a><\/p>\n

Yine o Hazret \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur: \u201cE\u011fer biz sizlere, kendi rey, heva ve hevesimize dayanarak bir \u015fey s\u00f6ylersek, helak olmu\u015flardan oluruz; hay\u0131r biz, di\u011ferlerinin alt\u0131n g\u00fcm\u00fc\u015flerini toplay\u0131p saklad\u0131\u011f\u0131 gibi, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan alarak toplay\u0131p saklad\u0131\u011f\u0131m\u0131z hadisleri s\u00f6yleriz.\u201d\u00a0[4]<\/a><\/p>\n

Yine Hz. \u0130mam Sad\u0131k (a.s) kendisine bir soru soran \u015fahs\u0131 cevaplad\u0131\u011f\u0131nda, o adam: \u201cE\u011fer bu hususta \u015f\u00f6yle- \u015f\u00f6yle s\u00f6ylenirse, nas\u0131l bir g\u00f6r\u00fc\u015f olur?\u201d deyince; Hazret ona: \u201cDur bakal\u0131m, ben bir hususta bir cevap verirsem, bu, Hz. Resulullah\u2019tand\u0131r. Biz, \u015f\u00f6yle-\u015f\u00f6yle olur \u015feklinde g\u00f6r\u00fc\u015f belirtenlerden de\u011filiz\u201d\u00a0[5]<\/a>diye cevap vermi\u015flerdir.<\/p>\n

Evet; Ehl-i Beyt mektebi, di\u011fer \u0130slami mezhepler gibi, rey ve g\u00f6r\u00fc\u015fe dayal\u0131 olan bir mektep de\u011fildir. Ehl-i Beyt mektebi, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan al\u0131nan \u0130slam dininin hi\u00e7bir yoruma tabi tutulmaks\u0131z\u0131n sunulu\u015fudur.<\/p>\n

Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n di\u011fer imamlara oranla bu mektebin ilkelerini daha fazla ortaya koymas\u0131n\u0131n s\u0131rr\u0131 ise, imamlar\u0131n i\u00e7inde bulunduklar\u0131 siyasi \u015fartlarda yatmaktad\u0131r. Bu husus \u0130slam tarihi hakk\u0131nda az\u0131c\u0131k bilgisi olan herkes taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131k se\u00e7ik olarak bilinmektedir. Bilindi\u011fi \u00fczere, on iki imamlardan hi\u00e7 biri Hz. \u0130mam Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n yakalayabildi\u011fi h\u00fcr ortam\u0131 yakalayamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Hz. \u0130mam Sad\u0131k d\u0131\u015f\u0131ndaki imamlar\u0131n i\u00e7inde bulunduklar\u0131 siyasi bask\u0131 ortam\u0131, ya Ehl-i Beyt imamlar\u0131n\u0131 toplumdan soyutlayarak bir k\u00f6\u015fede inziva hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek zorunda b\u0131rakm\u0131\u015f, ya da b\u00fcsb\u00fct\u00fcn h\u00fcrriyetleri ellerinden al\u0131narak, o m\u00fcbarek zatlar zindan k\u00f6\u015felerinde ya\u015famaya mahkum edilmi\u015flerdir. On iki imam\u0131n ilki ve b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc olan Hz. Ali (a.s)\u2019nin irad buyurmu\u015f oldu\u011fu: \u201cAllah\u2019\u0131m, Kurey\u015f ve yardak\u00e7\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 hakk\u0131m\u0131 senden istiyor, senden yard\u0131m diliyorum. Resulullah\u2019a olan yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131m\u0131 inkar ettiler, elimdeki kab\u0131 ba\u015f a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7evirdiler; ba\u015fkas\u0131ndan fazla lay\u0131k oldu\u011fum i\u015fte, hakk\u0131m olan mevkide benimle kavgaya giri\u015ftiler. \u201cHak al\u0131n\u0131r da, verilir de; istersen gamlara batarak dayan; istersen ac\u0131klanarak \u00f6l\u201d dediler.<\/p>\n

Bir de bakt\u0131m g\u00f6rd\u00fcm ki, Ehl-i Beyt\u2019imden ba\u015fka ne bir yard\u0131mc\u0131 var bana, ne de bir yaru-yaver. Onlar\u0131n tehlikeye d\u00fc\u015fmelerini reva g\u00f6rmedim. G\u00f6zlerime toz-toprak dolmu\u015ftu; g\u00f6zlerimi yumdum; a\u011fz\u0131m\u0131n yar\u0131n\u0131 dertle, elemle yuttum; zehirden ac\u0131 olan b\u0131\u00e7aklarla do\u011franmaktan \u00e7etin olanbu i\u015fe dayan\u0131p sabrettim\u201d\u00a0[6]<\/a>\u00a0s\u00f6zleri o Hazret\u2019in nas\u0131l bir bask\u0131 ve s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7inde bulundu\u011funu \u00e7ok a\u00e7\u0131k ve net olarak ortaya koymaktad\u0131r.<\/p>\n

Yine o Hazret hilafete se\u00e7ildikten sonra Kufe mescidinde irad buyurmu\u015f oldu\u011fu \u201c\u015e\u0131k\u015f\u0131k\u0131yye\u201d ismiyle maruf olan bir hutbede o g\u00fcnlerdeki esefli halini \u015f\u00f6yle dile getiriyor: \u201cAndolsun Allah\u2019a ki Ebu Kuhafe\u2019nin o\u011flu, onu bir g\u00f6mlek gibi giyindi; oysa o daha iyi bilirdi ki, ben hilafete nispetle de\u011firmen ta\u015f\u0131n\u0131n mili gibiydim; sel benden akard\u0131; hi\u00e7bir ku\u015f u\u00e7tu\u011fum zirveye \u00e7\u0131kamazd\u0131. B\u00f6yle olunca, ben de hilafetle arama bir perde \u00e7ektim; onu koltu\u011fumdan silkip att\u0131m.<\/p>\n

D\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm; kesilmi\u015f elimle hamle mi edeyim; yoksa bu kapkaranl\u0131k k\u00f6rl\u00fc\u011fe sab\u0131r m\u0131 edeyim? Hem de \u00f6yle bir k\u00f6rl\u00fck ki, ihtiyarlar\u0131 tamam\u0131yla y\u0131prat\u0131r; \u00e7ocu\u011fu ise kocalt\u0131p ihtiyarla\u015ft\u0131r\u0131r; inanan ise, Rabbine ula\u015f\u0131ncaya kadar bu zulmette zahmet ve \u00e7ile \u00e7eker.<\/p>\n

G\u00f6rd\u00fcm ki, sabretmek daha do\u011fru; sabrettim; ama g\u00f6z\u00fcmde diken vard\u0131; bo\u011faz\u0131mda da kemik t\u0131kanm\u0131\u015ft\u0131; miras\u0131m\u0131n ya\u011fmaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyordum.<\/p>\n

Derken birincisi, onu kendinden sonra \u0130bn-i Hattab\u2019a at\u0131p gitti. Sonra \u0130mam, A\u2019\u015fa\u2019n\u0131n \u015fu beytini okudular:<\/p>\n

Bug\u00fcn deveye binmi\u015fim; yolculuk zahmetine d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f\u00fcm;<\/p>\n

Cabir\u2019in karde\u015fi Hayyan\u2019la bulundu\u011fum g\u00fcnle bu g\u00fcn\u00fcm k\u0131yaslan\u0131r m\u0131 hi\u00e7?<\/p>\n

Ne de \u015fa\u015f\u0131lacak \u015fey ki, ya\u015farken halk\u0131n kendisini b\u0131rakmas\u0131n\u0131 teklif ederdi; \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra yerine \u00f6b\u00fcr\u00fcn\u00fcn ge\u00e7mesini sa\u011flad\u0131. Bu iki ki\u015fi hilafeti, devenin iki memesi gibi aralar\u0131nda payla\u015ft\u0131lar. O, hilafeti d\u00fcz ve d\u00fczg\u00fcn olmayan \u00e7orak bir yere att\u0131; s\u00f6z\u00fc sertti, insan\u0131 yaralard\u0131; onunla bulu\u015fup g\u00f6r\u00fc\u015feni incitirdi. Meselelerde \u015f\u00fcphesi \u00e7oktu; \u00f6z\u00fcr getirmesinin say\u0131s\u0131 yoktu. Onunla arkada\u015fl\u0131k eden, serke\u015f bir deveye binmi\u015fe benzerdi; burnuna ge\u00e7en yular\u0131n\u0131 \u00e7ekse burnu y\u0131rt\u0131l\u0131r, yaralan\u0131rd\u0131; b\u0131rak\u0131rsa \u00fcst\u00fcndekini helak olma u\u00e7urumuna g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, atard\u0131. Allah\u2019\u0131n bekas\u0131na andolsun ki, halk, onun zaman\u0131nda ne edece\u011fini \u015fa\u015f\u0131rd\u0131, yoldan \u00e7\u0131kt\u0131; renkten renge boyand\u0131; oradan oraya yeldi-durdu.<\/p>\n

Uzun bir zaman \u00e7etin mihnetlere d\u00fc\u015ft\u00fcm; sabrettim; derken o da yoluna d\u00fcz\u00fcld\u00fc; halifeli\u011fi bir toplulu\u011fa b\u0131rakt\u0131 ki, ben de bunlar\u0131n biriyim san\u0131ld\u0131.<\/p>\n

Allah\u2019\u0131m sana s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m; ne de dan\u0131\u015fma toplulu\u011fuydu bu. Onlardan benim hakk\u0131mda, birincisiyle ne vakit bir \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc ki, bu \u00e7e\u015fit ki\u015filere kat\u0131ld\u0131m ben?! Fakat inerlerken ben de onlarla indim; u\u00e7arlarken ben de onlarla u\u00e7tum; ini\u015fte, yoku\u015fta onlarla beraber oldum. Derken i\u00e7lerinden biri, hasedinden ger\u00e7ekten sapt\u0131; \u00f6b\u00fcr\u00fc de, damad\u0131 oldu\u011fundan ona uydu, benden y\u00fcz \u00e7evirdi; \u00f6tekileri de, \u00f6yle i\u015fler yapt\u0131lar ki, anmak bile \u00e7irkin.<\/p>\n

Nihayet kavmin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc kalkt\u0131; hem de bir halde ki, iki yan\u0131 da yelle dolmu\u015ftu; i\u015fi g\u00fcc\u00fc, yedi\u011fini \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131 yerle yiyece\u011fi yer aras\u0131nda gidip gelmekti. Onunla beraber babas\u0131n\u0131n o\u011fullar\u0131 da i\u015fe giri\u015ftiler; Allah mal\u0131n\u0131, devenin ilkbahar otlar\u0131n\u0131, \u00e7ay\u0131r\u0131-\u00e7imeni yiyip s\u00f6m\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi yediler, s\u00f6m\u00fcrd\u00fcler.<\/p>\n

Sonunda onun da ipi \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc; hareketi, tezce yaralan\u0131p \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesine sebep oldu; karn\u0131n\u0131n dolgunlu\u011fu onu bu hale getirdi; o da i\u015fini tamamlad\u0131 gitti.<\/p>\n

Derken, halk\u0131n benim etraf\u0131ma, s\u0131rtlan\u0131n boynundaki k\u0131llar gibi \u00fc\u015f\u00fc\u015fmesi kadar beni ezen bir \u015fey olmad\u0131; her yandan, birbiri ard\u0131nca \u00e7evreme \u00fc\u015f\u00fc\u015ft\u00fcler; \u00f6yle ki, kalabal\u0131kta Hasan ile H\u00fcseyin, ayaklar alt\u0131nda kalacakt\u0131 neredeyse. Koyunlar\u0131n a\u011f\u0131la \u00fc\u015f\u00fc\u015fmesi gibi \u00e7evreme topland\u0131lar; bu hengamede elbisem bile y\u0131rt\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n

Ama i\u015fi elime ald\u0131ktan sonra bir b\u00f6l\u00fck, biatten d\u00f6nd\u00fc, ahdini bozdu; di\u011fer bir b\u00f6l\u00fck de, ok yaydan f\u0131rlar gibi f\u0131rlad\u0131, inanc\u0131ndan vazge\u00e7ti; \u00f6b\u00fcrleri de, itaatten \u00e7\u0131kt\u0131; sanki onlar, her t\u00fcrl\u00fc noksan s\u0131fatlardan m\u00fcnezzeh Allah\u2019\u0131n: \u201c\u0130\u015fte ahiret yurdu; biz onu, yery\u00fcz\u00fcnde y\u00fccelik ve bozgunculuk dilemeyenlere veririz; sonu\u00e7 \u00e7ekinenlerindir\u201d\u00a0[7]<\/a>\u00a0buyurdu\u011funu duymam\u0131\u015flard\u0131. Evet, andolsun Allah\u2019a, elbette duydular da, ezberlediler de; fakat d\u00fcnya, g\u00f6zlerine bezenmi\u015f bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fcnd\u00fc, onun bezentisi ho\u015f geldi onlara.<\/p>\n

Ama \u015funu da bilin ki, andolsun tohumu yarana, insan\u0131 yaratana, bu topluluk biat i\u00e7in toplanmasayd\u0131 ve Allah\u2019\u0131n bilginlerden, zalimin t\u0131ka basa toklu\u011fu kar\u015f\u0131s\u0131nda mazlumun a\u00e7 kalmas\u0131na r\u0131za g\u00f6stermemeleri gerekti\u011fine dair, alm\u0131\u015f oldu\u011fu ahd-\u00fc peymani olmasayd\u0131, yine de hilafet devesinin yular\u0131n\u0131 s\u0131rt\u0131na atard\u0131m; \u00fcmmetin sonuncusunu, ilkinin kasesiyle suvar\u0131r giderdim. Siz de biliyorsunuz ki, sizin bu d\u00fcnyan\u0131z, benim kat\u0131mda di\u015fi bir ke\u00e7inin aks\u0131r\u0131\u011f\u0131ndan daha de\u011fersizdir.\u201d\u00a0[8]<\/a><\/p>\n

Demi\u015flerdir ki; Hutbelerinde s\u00f6z, buraya gelince, Irak ili halk\u0131ndan biri kalkt\u0131, Hazret\u2019e bir ka\u011f\u0131t sundu. Hazret ka\u011f\u0131d\u0131 okumaya dald\u0131lar. Okuyup bitirince, \u0130bn-i Abbas: \u201cEy M\u00fc\u2019minlerin Emiri, s\u00f6z\u00fcn\u00fc b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n yerden devam etsen\u201d dedi. Bunun \u00fczerine, Hz. Emir-\u00fcl M\u00fc\u2019minin buyurdular ki: \u201cHeyhat! Ey \u0130bn-i Abbas, bu, erkek devenin , esridi\u011fi zaman a\u011fz\u0131na gelen bir k\u00f6p\u00fckt\u00fc; geldi, gene geriye gitti.\u201d<\/p>\n

\u0130bn-i Abbas dedi ki: \u201cAndolsun Allah\u2019a ki, hi\u00e7bir konu\u015fma bu konu\u015fma kadar beni \u00fczmemi\u015ftir. Neden Emir-\u00fcl M\u00fc\u2019minin istedi\u011fi \u015fekilde konu\u015fma imkan\u0131n\u0131 bulam\u0131yor?!\u201d\u00a0[9]<\/a><\/p>\n

Hz. Ali\u2019nin bu konu\u015fmas\u0131, Hazret\u2019in hangi \u015fartlar alt\u0131nda bulundu\u011funu, hatta \u00fczerindeki bask\u0131 ortam\u0131n\u0131n hilafet d\u00f6neminde bile kalkmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermeye yetmiyor mu?<\/p>\n

\u0130\u015fte buradan, Ehl-i S\u00fcnnet karde\u015flerimizin hadis kaynaklar\u0131nda, Hz. Resulullah\u2019\u0131 sadece iki y\u0131l gibi k\u0131sa bir m\u00fcddet g\u00f6rme imkan\u0131na sahip olan Ebu Hureyre\u2019den 5374 civar\u0131nda hadis nakledilirken, \u00e7ocukluk d\u00f6neminden beri yirmi \u00fc\u00e7 seneden fazla bir s\u00fcre zarf\u0131nda Hz. Resululullah (s.a.a)\u2019\u0131 vefat edinceye kadar deve yavrusunun annesini izlemesi gibi hi\u00e7 ayr\u0131lmadan izlemi\u015f olan, bizzat Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n kendi eliyle terbiye etti\u011fi\u00a0[10]<\/a>\u00a0ve hakk\u0131nda buyurmu\u015f oldu\u011fu: \u201cBen ilmin \u015fehriyim, Ali ise onun kap\u0131s\u0131d\u0131r; kim ilim \u00f6\u011frenmek isterse, o kap\u0131dan gelsin\u201d\u00a0[11]<\/a>\u00a0veya \u201cBen hikmetin eviyim, Ali ise onun kap\u0131s\u0131d\u0131r; kim hikmet almak istiyorsa, o kap\u0131dan gelsin\u201d\u00a0[12]<\/a>\u00a0yahut \u201cBen neyi \u00f6\u011frendimse, onu Ali\u2019ye de \u00f6\u011frettim, o benim ilmimin kap\u0131s\u0131d\u0131r\u201d\u00a0[13]<\/a>\u00a0\u015feklindeki \u00f6vg\u00fclerle \u00fcmmete n\u00fcb\u00fcvvet ilminin kap\u0131s\u0131 olarak tan\u0131tt\u0131\u011f\u0131, Hz. Ali gibi bir zattan ise sadece elli civar\u0131nda sahih hadis nakledilmesinin s\u0131rr\u0131 da g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015f olur.\u00a0[14]<\/a><\/p>\n

Di\u011fer imamlar\u0131n nas\u0131l bir bask\u0131 alt\u0131nda bulunduklar\u0131n\u0131 ise, art\u0131k anlatmaya gerek yoktur san\u0131r\u0131m. Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019in \u00fcmmetine, cennet gen\u00e7lerinin efendisi olarak tan\u0131t\u0131p,\u00a0[15]<\/a>\u00a0secdede iken bile m\u00fcbarek omzuna bindiklerinde onlar\u0131 \u00fczmemek i\u00e7in, kendilerinin m\u00fcbarek omzundan ayr\u0131l\u0131ncaya kadar secdesini uzatt\u0131\u011f\u0131, bir an bile a\u011flamalar\u0131na tahamm\u00fcl etmeyip, onlar\u0131n a\u011flad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde minberinden inerek kuca\u011f\u0131na al\u0131p tekrar minberine s\u00f6z\u00fcn\u00fc devam ettirmek \u00fczere geri d\u00f6necek kadar itina g\u00f6sterdi\u011fi, biricik torunlar\u0131 Hz. Hasan ve H\u00fcseyin (a.s)\u2019e nelerin reva g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hat\u0131rlamak, bu m\u00fcbarek zatlar\u0131n hangi \u015fartlar alt\u0131nda bulunduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k olarak g\u00f6sterdi\u011fini s\u00f6ylemeye bir gerek yoktur.<\/p>\n

Hz. Hasan\u2019\u0131 zehirleyerek \u015fehit eden; \u0130slam aleminden \u00f6te, \u0130nsanl\u0131k aleminin y\u00fcz karas\u0131 olan Kerbela facias\u0131n\u0131 yaratarak, Hz. H\u00fcseyin ve yaran\u0131n\u0131 feci \u015fekilde susuz \u015fehit edip, Peygamber-i Ekrem\u2019in ehli ayal\u0131n\u0131 esir ederek, kafir \u00e7ocuklar\u0131na reva g\u00f6r\u00fclmeyecek ihanetlerle k\u00f6y k\u00f6y, kasaba kasaba, \u015fehir \u015fehir dola\u015ft\u0131rd\u0131ktan sonra, \u015eam \u015fehrinde ne s\u0131caktan, ne de so\u011fuktan koruyan harabe bir evde tutsak tutan; buna da yetinmeyip, b\u00fcy\u00fck bir i\u015f ba\u015farm\u0131\u015f\u00e7as\u0131na, zafer kutlamas\u0131 havas\u0131nda galibiyet sarho\u015flu\u011funa kap\u0131larak, \u015farap kadehlerinin toku\u015fturuldu\u011fu Yezid\u2019in meclisinde Peygamber\u2019in namusunu hicaps\u0131z olarak namehrem g\u00f6zlerin \u00e7irkin bak\u0131\u015flar\u0131na sergileyen; \u201cHa\u015fimo\u011fullar\u0131 padi\u015fahl\u0131kla oynad\u0131lar; yoksa ne gaipten bir haber gelmi\u015ftir, ne de bir vahiy inmi\u015ftir; ke\u015fke Bedir\u2019de \u00f6ld\u00fcr\u00fclen b\u00fcy\u00fcklerim olsayd\u0131 da Ha\u015fimo\u011fullar\u0131ndan onlar\u0131n intikam\u0131n\u0131 nas\u0131l ald\u0131\u011f\u0131m\u0131 g\u00f6rselerdi\u201d\u00a0[16]<\/a>\u00a0diyerek a\u00e7\u0131k\u00e7a inan\u00e7s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermekten \u00e7ekinmeyen; hicri doksan dokuz y\u0131l\u0131nda halife \u00d6mer bin Abdulaziz\u2019in d\u00f6neminde yasaklan\u0131ncaya kadar, elli sekiz senelik bir zaman zarf\u0131nda kendilerine ba\u011fl\u0131 saray alimlerine k\u0131ld\u0131rtt\u0131klar\u0131 Cuma namazlar\u0131n\u0131n hutbelerinde Allah\u2019\u0131n aslan\u0131, Hz. Resulullah\u2019\u0131n yaveri ve s\u0131rda\u015f\u0131 Hz. Ali gibi m\u00fcbarek bir zata ha\u015fa, lanet okutturan;\u00a0[17]<\/a>\u00a0Ehl-i Beyit\u2019in faziletini gizlemek u\u011fruna Ehl-i Beyt\u2019in faziletlerinin nakledilmesine koyduklar\u0131 ambargoya ilaveten, kendileri ve yanda\u015flar\u0131 i\u00e7in saray alimlerine yalan fazilet uydurtarak Allah Resul\u00fc\u2019n\u00fcn diline yalan ba\u011flamaktan bile sak\u0131nmayan; yaratt\u0131klar\u0131 ter\u00f6r ortam\u0131yla Ehl-i Beyt dostlar\u0131ndan ya\u015fama hakk\u0131n\u0131 alan; Ehl-i Beyt sevgisiyle tan\u0131nan Meysem-i Temmar ve H\u00fccr bin Adiy ve arkada\u015flar\u0131 gibi mukaddes zatlar\u0131 \u015fehit etmeleri yan\u0131 s\u0131ra M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 Ehl-i Beyt sevgisini ta\u015f\u0131yan kom\u015fular\u0131n\u0131 ihbar etmeye te\u015fvik eden, S\u0131ff\u0131n sava\u015f\u0131n\u0131 ba\u015flatarak aralar\u0131nda Ammar-i Yasir, Ha\u015fim-\u00fcl Mirkal, z\u00fc\u015f\u015fehadeteyn H\u00fczeyme bin Sabit, Uveys-i Karani gibi salih insanlar\u0131n ve Bedir erlerinden yirmi be\u015f ashab\u0131n da bulundu\u011fu y\u00fcz bin kadar M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n kan\u0131n\u0131n ak\u0131t\u0131lmas\u0131na sebebiyet veren\u00a0[18]<\/a>\u00a0zalim Emevi h\u00fck\u00fcmdarlar\u0131n\u0131n d\u00f6neminin hali zaten malumdur.<\/p>\n

Zalim Emevi h\u00fck\u00fcmdarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131l\u0131p, yerini Abbasi zulm\u00fcne b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerde de \u015fartlar\u0131n Ehl-i Beyt imamlar\u0131 ve Ehl-i Beyt dostlar\u0131 i\u00e7in kolayla\u015fmad\u0131\u011f\u0131, aksine daha da a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u0130slam tarihinden az\u0131c\u0131k bilgisi olan herkes taraf\u0131ndan bilinmektedir.<\/p>\n

Sadece Hz. \u0130mam Sad\u0131k (a.s) kendi d\u00f6nemine denk gelen, Emevio\u011fullar\u0131yla Abbaso\u011fullar\u0131n\u0131n hilafet kavgas\u0131 sonucu ortaya \u00e7\u0131kan siyasi otorite bo\u015flu\u011funun yaratt\u0131\u011f\u0131 nispi h\u00fcrriyet ortam\u0131ndan yararlanarak dedeleri Hz. Resulullah\u2019tan kendilerine ula\u015fan ilmi yayma imkan\u0131n\u0131 yakalam\u0131\u015ft\u0131r ki, tarih kitaplar\u0131 o d\u00f6nemde Hz. \u0130mam Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n verdi\u011fi e\u011fitime kat\u0131lan d\u00f6rt bin civar\u0131nda \u00f6\u011frencisinin bulundu\u011funu kaydetmektedir. \u0130\u015fte bundan dolay\u0131d\u0131r ki, bu mektep bu d\u00f6nemden sonra \u201cCaferiyye\u201d Caferilik ismiyle an\u0131lmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fte Ebu-l Hasan-\u00fcl Ve\u015f\u015fa, K\u00fbfelilerden bir toplulu\u011fa, K\u00fbfe Mescidini kastederek; \u201cBen \u00f6yle bir zamana eri\u015ftim ki, bu camide takva ehlinden dokuz y\u00fcz ki\u015fiyi duydum, hepside bana Cafer bin Muhammed dedi ki diye ondan hadis rivayet ederdi\u201d\u00a0[19]<\/a>\u00a0demekle bu ger\u00e7e\u011fi dile getirmektedir.<\/p>\n

Tabiin\u2019in b\u00fcy\u00fckleri o Hazret\u2019in derslerine kat\u0131l\u0131r ve bundan dolay\u0131 iftihar ederlerdi. Ehl-i S\u00fcnnet\u2019in iki b\u00fcy\u00fck mezhebi olan Hanefi ve Maliki mezheplerinin kurucular\u0131, \u0130mam Ebu Henife ve \u0130mam Malik de bu \u00f6\u011frencilerdendi. Ebu Hanife\u2019nin, Hz. \u0130mam Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n derslerine kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 iki senelik \u00f6\u011frencili\u011fine i\u015faretle s\u00f6ylemi\u015f oldu\u011fu: \u201cE\u011fer o iki y\u0131l olmasayd\u0131, Nu\u2019man\u00a0[20]<\/a>\u00a0helak olurdu\u201d \u015feklindeki me\u015fhur s\u00f6z\u00fc, o Hazret\u2019in bu ilmi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ne kadar etkin oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermektedir.<\/p>\n

Yine Sufyan bin Uyeyne, Sufyan-\u0131 Sevri, Eyyup Sicistani, Yahya bin Said-\u00fcl Ensari gibi ilim ve takvayla \u015f\u00f6hret bulan kimseler, o Hazret\u2019in derslerine kat\u0131lmaktan iftihar duyan \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda yer almaktayd\u0131.<\/p>\n

Ehl-i S\u00fcnnet\u2019in b\u00fcy\u00fck alimlerinden olan \u015eehristani de o Hazret\u2019in bu ilmi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na i\u015faretle \u015f\u00f6yle demi\u015ftir: \u201cCafer bin Muhammed Es-Sad\u0131k, b\u00fcy\u00fck ilim, kamil hikmet, d\u00fcnyaya kar\u015f\u0131 zahit ve tam anlam\u0131yla vere ve takva sahibi bir zatt\u0131r. Medine\u2019de bulundu\u011fu s\u00fcrece taraftarlar\u0131na ilim \u00f6\u011fretmi\u015f ve kendi dostlar\u0131na ilim s\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.\u201d\u00a0[21]<\/a><\/p>\n

\u0130\u015fte bunun i\u00e7indir ki, bu mektebe \u201cCaferiyye\u201d Caferilik ismi verilmi\u015ftir. Yoksa bu mektep, Caferilik oldu\u011fu kadar, Aleviliktir; Alevilik oldu\u011fu kadar, Hasanc\u0131l\u0131kt\u0131r; Hasanc\u0131l\u0131k Oldu\u011fu kadar, H\u00fcseyinciliktir; H\u00fcseyincilik oldu\u011fu kadar, birer birer di\u011fer Ehl-i Beyt imamc\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r ve bilahare on iki imamc\u0131l\u0131k oldu\u011fu kadar, Muhammedicilik, tek kelime ile \u0130slam dinin ta kendisidir.<\/p>\n

CAFER\u0130L\u0130\u011e\u0130N DO\u011eU\u015eU<\/h1>\n

Caferilik konusunu ele alan genellikle Ehl-i S\u00fcnnet mezheplerine mensup baz\u0131 yazarlar\u0131n, bu mektebe kar\u015f\u0131n \u00e7ok olumsuz ve insafs\u0131zca bir tav\u0131r sergilediklerini esefle g\u00f6rmekteyiz, okumaktay\u0131z. Ac\u0131narak belirtmeliyiz ki, kuru taassuplar\u0131 y\u00fcz\u00fcnden ne zahmet \u00e7ekip bu mektebin \u00f6z kaynaklar\u0131na m\u00fcracaat etme tenezz\u00fcl\u00fcnde bulunan, ne de b\u00f6yle bir l\u00fczumu g\u00f6ren, bu tip yazarlar, bu mektebi ele\u015ftirirken, bu mektebin muhalifleri taraf\u0131ndan uyduruldu\u011fu belli olan, bir tak\u0131m yalan yanl\u0131\u015f bilgilere ve hatta iftiralara istinat ederek onun; \u0130slam dinini b\u00f6l\u00fcp y\u0131kmak amac\u0131yla \u0130slam dininin d\u00fc\u015fmanlar\u0131 taraf\u0131ndan ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lan, bir b\u00f6l\u00fcc\u00fcl\u00fck hareketi oldu\u011fu iddias\u0131nda bulunabilecek kadar c\u00fcretkar ve kayg\u0131s\u0131z olabiliyorlar.<\/p>\n

Hatta, hali malum bu yazarlar\u0131n, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n Ehl-i Beyti ve se\u00e7kin ashab\u0131n\u0131n yolu olan bu mektebi karalamak i\u00e7in onun, \u0130slam dinini i\u00e7ten \u00e7\u00f6kertmek gayesiyle Abdullah bin Seba ismindeki bir Yahudi d\u00f6nmesi taraf\u0131ndan uydurulan bir mezhep oldu\u011fu safsatas\u0131n\u0131 yapacak kadar ileri gittiklerine ve kitaplar\u0131nda asl\u0131 astar\u0131 olmayan Abdullah bin Seba masal\u0131n\u0131 balland\u0131ra balland\u0131ra anlatt\u0131klar\u0131na \u015fahit olmaktay\u0131z.<\/p>\n

Bu yazarlar, ilk olarak hilafet makam\u0131n\u0131n asl\u0131nda Hz. Ali\u2019ye ait oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc ve hatta buna da yetinmeyip, Ali\u2019nin Allah oldu\u011funu iddia etti\u011fini, i\u015fte Ehl-i Beyt mektebinin temelinde b\u00f6yle bir \u015fahs\u0131n bulundu\u011funu d\u00f6ne d\u00f6ne kitaplar\u0131nda zikrederler. Maksatlar\u0131ysa, M\u00fcsl\u00fcmanlara bu mektebi \u0130slam d\u0131\u015f\u0131 bir mektep olarak taktim etmek ve b\u00f6ylece onlar\u0131, Hz. Resulullah\u2019\u0131n Kur\u2019an\u2019\u0131n e\u015fi olarak \u00fcmmetine emanet edip, k\u0131yamete kadar bu ikisinin birbirinden ayr\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 ve bu ikisine sar\u0131ld\u0131klar\u0131 taktirde asla sapmayacaklar\u0131n\u0131 bildirdi\u011fi, Ehl-i Beyt\u2019den uzak tutmakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc zalim Emevi h\u00fck\u00fcmdarlar\u0131n\u0131 aklamak ve onlar\u0131n \u0130slam ve M\u00fcsl\u00fcmanlara reva g\u00f6rd\u00fckleri zul\u00fcmleri tevcih etmek bunu gerektirir, bunun i\u00e7in ba\u015fka bir alternatif bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n

Oysa; tahkik ehli tarih\u00e7iler, ad\u0131 ge\u00e7en ki\u015finin tarihte ya\u015fam\u0131\u015f oldu\u011fundan bile \u015f\u00fcphe etmekte ve Emevi yanda\u015flar\u0131n\u0131n Ehl-i Beyt mektebini karalamak amac\u0131yla b\u00f6yle bir d\u00fczme hikayeyi uydurduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koymaktalar.\u00a0[22]<\/a><\/p>\n

Bu hususta daha geni\u015f bilgi edinmek i\u00e7in, ara\u015ft\u0131rmac\u0131 insanlar\u0131, merhum Abdulbaki G\u00f6lpinarl\u0131\u2019n\u0131n terc\u00fcme etti\u011fi \u201cAbdullah bin Seba\u2019n\u0131n Masal\u0131\u201d adl\u0131 kitaba m\u00fcracaat etmelerini tavsiye ederken, \u015fu kadar\u0131n\u0131 belirtelim ki, bu masal ilk olarak Taberi\u2019nin tarihinde yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak bu masal birilerinin i\u015fine geldi\u011finden \u00e7ok ge\u00e7meden Ehl-i Beyt mektebine sald\u0131rmak isteyenlerin diline destan olmu\u015ftur.<\/p>\n

Abdullah bin Seba\u2019n\u0131n masal\u0131n\u0131 ilk olarak Taberi\u2019nin nakletti\u011fine i\u015faret etmi\u015ftik. \u015eimdi Taberi\u2019nin bu masal\u0131 kimden nakletti\u011fine ve bu rivayetin senedinde kimin bulundu\u011funa k\u0131saca bir g\u00f6z atal\u0131m.<\/p>\n

Taberi tek ba\u015f\u0131na nakletti\u011fi bu masal\u0131 Sayf bin Amr Et-Temimi\u2019den nakletmi\u015ftir. Bu ki\u015fi ise, b\u00fct\u00fcn hadis ve biyograf\u0131 alimlerinin nezdinde, Emevi yanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na ilaveten, z\u0131nd\u0131kl\u0131k, yalanc\u0131l\u0131k, iftirac\u0131l\u0131k ve hadis uydurmac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla me\u015fhurdur.<\/p>\n

Yahya bin Muin onu, \u201cSayf bin Amr Et-Temimi, hadis a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok zay\u0131f biridir, bir kara para ondan daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r\u201d \u015feklinde de\u011ferlendirir.<\/p>\n

Ebu Davut onun hakk\u0131nda: \u201cOnun bir de\u011feri yoktur, \u00e7ok yalanc\u0131d\u0131r\u201d diyor.<\/p>\n

Nesai onu, \u201cZay\u0131f biridir, hadislerine itina edilmez, s\u0131ka ve g\u00fcvenilir de\u011fildir\u201d s\u00f6zleriyle ele\u015ftirir.<\/p>\n

\u0130bn-i Hayyan onun hakk\u0131nda: \u201cO, uydurma hadisleri nakleder, z\u0131nd\u0131kl\u0131kla itham edilmi\u015ftir, kendisi de yalan hadis uydurur\u201d der.<\/p>\n

\u0130bn-i Edi ise \u015f\u00f6yle der: \u201cSeyef zay\u0131f biridir, onun hadislerinden baz\u0131lar\u0131 me\u015fhurdur, ancak geneli m\u00fcnker hadislerdir, itina edilemez durumdad\u0131r.\u201d<\/p>\n

Hakim onu \u015f\u00f6yle de\u011ferlendirir: \u201cOnun hadisleri terkedilmi\u015ftir, kendisi de z\u0131nd\u0131kl\u0131kla su\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.\u201d\u00a0[23]<\/a><\/p>\n

\u015eimdi bu Abdullah bin Seba d\u00fczmesini dillerinden d\u00fc\u015f\u00fcrmeyenlere sormak laz\u0131m. Acaba Peygamber-i Ekrem\u2019in Ehl-i Beyti, Ammar-i Yasir, Ebuzer, Selman-i Farisi, Meysem-i Temmar, Ebu Eyyub-u Ensari gibi binlerce salih insan ile ge\u00e7mi\u015fte ve \u015fimdide milyonlarca M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n tabi oldu\u011fu b\u00f6yle bir mektebi, ulaman\u0131n z\u0131nd\u0131k olarak niteledi\u011fi bir oyunbaz\u0131n d\u00fczmeleriyle itham etmek ve onu hak mezhep olarak nitelendirdikleri mezhepler d\u00fczeyinde bile g\u00f6rmemek, a\u00e7\u0131k bir zul\u00fcm ve insafs\u0131zl\u0131k de\u011fil de nedir?<\/p>\n

Faraza Abdullah bin Seba denen bir ki\u015fi tarihte ya\u015fam\u0131\u015f olsa ve yalanc\u0131 Seyf bin Amir\u2019in d\u00fczmesi o sap\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc savunsa bile, bunun Ehl-i Beyt mektebiyle ne ilgisi vard\u0131r? Ehl-i Beyt mektebinin inanc\u0131n\u0131 Ehl-i Beyt\u2019in kendinden mi yoksa bir paranoyaktan m\u0131 \u00f6\u011frenmek gerekir? Ehl-i Beyt mektebinin g\u00f6r\u00fc\u015flerini Hz. Ali, Hz. Hasan, Hz. H\u00fcseyin, k\u0131sacas\u0131 on iki imam m\u0131 a\u00e7\u0131klamaya yetkilidir, yoksa kim oldu\u011fu, ne oldu\u011fu belli olmayan ruh hastas\u0131 bir paranoyak m\u0131? \u00d6zellikle uleman\u0131n m\u00fcfteri ve z\u0131nd\u0131k oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtti\u011fi Sayf bin Amir\u2019in d\u00fczmelerine dayanarak bir mektep hakk\u0131nda h\u00fckmetmeyi hangi ak\u0131l ve hangi vicdan kabul eder.<\/p>\n

Ama Ehl-i Beyt mektebi inanc\u0131nda olmayan her yazar yukar\u0131da bahsi ge\u00e7en yazarlar gibi d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015f, yazmam\u0131\u015ft\u0131r. Onlar\u0131n i\u00e7erisinde bu d\u00fczmenin Ehl-i Beyt mektebiyle yak\u0131ndan uzaktan bir ili\u015fkisi bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyanlar da olagelmi\u015ftir.<\/p>\n

Bu hususta Ehl-i S\u00fcnnet bilginlerinden Muhammed K\u00fcrd Ali \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: \u201cCaferi mezhebinin \u0130bn-i Savda ismiyle maruf olan, Abdullah bin Seba\u2019n\u0131n bidatlar\u0131ndanoldu\u011funa dair baz\u0131 yazarlar\u0131n ortaya s\u00fcrd\u00fckleri g\u00f6r\u00fc\u015flerine gelince, bu sadece bir vehim olup, onlar\u0131n bu mezhep hususunda tahkike dayanan bilgilerinin azl\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r. Kim, Caferilerin ad\u0131 ge\u00e7en bu ki\u015fi hakk\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015flerinden, Caferi mezhebini benimseyenlerin onun g\u00f6r\u00fc\u015f ve fiillerinden ibraz ettikleri bizarl\u0131klar\u0131ndan, Caferi mezhebi ulamas\u0131n\u0131n istisnas\u0131z olarak bu ki\u015fiyle ilgili ortaya koyduklar\u0131 ta\u2019n ve karalamalar\u0131ndan haberi olursa, bu iddian\u0131n do\u011fruluktan ne kadar uzak oldu\u011funu anlar.\u201d\u00a0[24]<\/a><\/p>\n

Evet, Ehl-i Beyt mektebini kabul etmedi\u011fi halde konuya biraz insafl\u0131ca yakla\u015fan yazarlar da olagelmi\u015ftir. Onlar, Ehl-i Beyt mektebinin de en az\u0131ndan sonradan \u0130slam dini i\u00e7inde ortaya \u00e7\u0131kan, kendilerinin mensup olduklar\u0131 herhangi bir m\u00fc\u00e7tehidin yorum ve fetvalar\u0131ndan ibaret olan mezhepler t\u00fcr\u00fcnden bir mezhep olarak alg\u0131lanmas\u0131 gerekti\u011fini belirtiyorlar.<\/p>\n

Ancak bunlar da bu mektebin kendilerinin mensup olduklar\u0131 mezheplere herhangi bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve s\u0131radan bir mezhep say\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi mesaj\u0131n\u0131 vermek gayesiyle, bu mektebin do\u011fu\u015f tarihinin kendilerinin mensup olduklar\u0131 mezheplerin do\u011fu\u015f tarihine yak\u0131n bir d\u00f6neme denk geldi\u011fi \u00fczerinde \u0131srarla duruyorlar.<\/p>\n

Bu yazarlardan biri, Prof. Dr. Ethem Ruhi F\u0131\u011flal\u0131\u2019d\u0131r. Ona g\u00f6re, \u015eiilik (Caferilik) Hicri birinci as\u0131rdan sonra bir mezhep olarak te\u015fekk\u00fcl etmi\u015ftir. O, \u201c\u015eiatu Ali\u201d kelimesinin daha \u00f6ncelerden M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabullenmekle birlikte, bunun \u015eiili\u011fin bir mezhep olarak bu kelimenin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tarihten itibaren var oldu\u011funa delil te\u015fkil etmeyece\u011fini savunur. Zira ona g\u00f6re, bu kelime o g\u00fcnlerde g\u00fcnl\u00fck dildeki anlam\u0131 olan \u201ctaraftar\u201d manas\u0131nda kullan\u0131l\u0131rd\u0131, belirli bir inan\u0131\u015f tarz\u0131n\u0131 ifade etmek anlamda de\u011fil.<\/p>\n

O, bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc \u015f\u00f6yle dile getirir: \u201cHz. Ali\u2019nin b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcmanlarca teslim edilen ve y\u00fcceltilen \u015fahsi meziyetleri, ilmi, takvas\u0131, kahramanl\u0131\u011f\u0131, cesareti ve nihayet Hz. Peygamberin (s.a.s) amcas\u0131n\u0131n o\u011flu, Medine\u2019deki mu\u00e2h\u00e2t (M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131ndaki karde\u015flik akdi) s\u0131ras\u0131nda karde\u015fi ve damad\u0131 olu\u015fu s\u00f6z konusu oldu\u011fu taktirde, bu hususlarla ilgili ilk tez\u00e2h\u00fcrlerin daha Resulullah\u0131n (s.a.v.) sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda mevcut olmas\u0131 son derece do\u011fru ve tabiidir. Ancak buradaki tez\u00e2h\u00fcr, bir f\u0131rka veya ayr\u0131 bir z\u00fcmre te\u015fkil etmek \u015feklinde de\u011fil, m\u00e2nevi bir ba\u011fl\u0131l\u0131k ve samimi bir dostluktur. Ayn\u0131 \u015fekilde gerek Sak\u00eefe toplant\u0131s\u0131\u00a0[25]<\/a>\u00a0sonras\u0131nda, gerek Hz. Osman zaman\u0131nda zuhur eden kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar s\u0131ras\u0131nda Hz. Ali\u2019ye tevecc\u00fch g\u00f6steren hareketleri ve Hz. Ali\u2019nin hilafetinde onun yan\u0131nda yer alan M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131 bir \u2018f\u0131rka\u2019 hareketinin tez\u00e2h\u00fcrleri olarak de\u011ferlendirilemez.\u201d\u00a0[26]<\/a><\/p>\n

Tarihte ve G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Caferilik kitab\u0131n\u0131n yazar\u0131 \u0130smail Mutlu da bu yazarlardan bir di\u011feridir. O, yukar\u0131da nakletti\u011fimiz Prof. Dr. Ethem Ruhi F\u0131\u011flal\u0131\u2019n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc aktard\u0131ktan sonra \u015f\u00f6yle devam eder: \u201cBiz de \u015eiili\u011fin birinci asr\u0131n sonlar\u0131nda te\u015fekk\u00fcl etti\u011fini savunan yazarlar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerini daha isabetli buluyor ve bu hususta bu yazarlar\u0131n fikirlerine yer vermek istiyoruz.\u201d\u00a0[27]<\/a><\/p>\n

O, daha sonra kendisi gibi d\u00fc\u015f\u00fcnen \u0130rfan Abdulhamid\u2019in s\u00f6zlerinive bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne delil olarak yer verdi\u011fi Zeydi imamlar\u0131ndan \u0130bn-i Murtaza\u2019n\u0131n s\u00f6zlerini naklettikten sonra onlara teyit olarak \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n

\u201cGer\u00e7ekten de \u0130bn-i Murtaza\u2019n\u0131n bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, \u015eia\u2019n\u0131n Peygamberimiz zaman\u0131nda veya Peygamberimizin vefat\u0131ndan sonra ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc kesin bir \u015fekilde reddetmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015eii kaynaklarda ismi ge\u00e7en Ammar (r.a) gibi Sahabiler Hz. Ali\u2019nin taraftar\u0131 olarak zikredilir ve \u015eiili\u011fin Peygamberimiz zaman\u0131nda varl\u0131\u011f\u0131na bu taraftarl\u0131k delil olarak g\u00f6sterilir. Oysa bu Sahabilerin Hz. Ali\u2019yi sevmeleri daha \u00f6nce de ifade etti\u011fimiz gibi, \u0131st\u0131lah\u00ee manada bir taraftarl\u0131k de\u011fildi. Nitekim yukar\u0131daki ifadelerde de dikkat \u00e7ekildi\u011fi gibi, bu Sahabiler ne Hz. Ebu Bekir ve Hz. \u00d6mer\u2019den ayr\u0131lm\u0131\u015flar, ne de onlara s\u00f6vm\u00fc\u015flerdir. E\u011fer bunlar iddia edildi\u011fi gibi, \u0131st\u0131lah\u00ee manada \u015eii olsalard\u0131, bu iki Sahabiden uzakla\u015fmalar\u0131, onlara s\u00f6vmeleri, onlar\u0131n verdikleri vazifeleri yapmamalar\u0131 gerekirdi. Bu durum \u015eiilikteki takiyye, yani inanc\u0131n\u0131 gizleme ile de izah edilemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu iki halife d\u00f6neminde M\u00fcsl\u00fcmanlara en ufak bir bask\u0131 uygulanm\u0131yordu.\u201d[28]<\/a><\/p>\n

Evet bu yazarlar, Ehl-i Beyt mektebinin (Caferili\u011fin) do\u011fu\u015f tarihini m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar kendilerinin m\u00fcntesip olduklar\u0131 mezheplerin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f tarihine yak\u0131nla\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Onlar\u0131n bu \u00e7abalar\u0131n\u0131 do\u011fal kar\u015f\u0131lamak gerekir. Onlar\u0131n, Ehl-i Beyt mektebini \u0130slam dini \u00fczerinde yap\u0131lan s\u0131radan bir yorum tarz\u0131 de\u011fil de, \u0130slam dininin devam\u0131 olarak alg\u0131lamalar\u0131n\u0131 bekleyecek de\u011filiz ya. Onlar ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnemezler. Aksi taktirde kendi gidi\u015fatlar\u0131n\u0131 tevcih etmekten aciz kal\u0131rlar.<\/p>\n

Ama acaba durum onlar\u0131n \u00e7izdi\u011fi tablodan m\u0131 ibarettir? Yoksa ba\u015fka bir \u015fey mi vard\u0131r? \u0130\u015fte bunu anlamak i\u00e7in, Asr-i Saadet\u2019e d\u00f6n\u00fcp, Ehl-i Beyt mektebinin bel kemi\u011fini te\u015fkil eden \u00f6\u011fretisinin (imamet anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n) bizzat \u0130slam dininin metninde yer alan bir \u00f6\u011freti mi, yoksa Ehl-i Beyt mektebine mensup olanlar\u0131n sonradan i\u00e7tihat ederek \u0130slam dinine getirdikleri bir yorum mu oldu\u011funu anlamak zorunday\u0131z.<\/p>\n

Bilindi\u011fi \u00fczere, Ehl-i Beyt mektebinin (Caferili\u011fin) bel kemi\u011fini te\u015fkil eden \u00f6\u011fretisi, imamete dair inanc\u0131d\u0131r. Ehl-i Beyt mektebi, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan sonra \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderli\u011finin ba\u015fta Hz. Ali olmak \u00fczere On iki Ehl-i Beyt \u0130mam\u0131\u2019na ait oldu\u011fu, onlar\u0131n Allah Teala\u2019n\u0131n tayini ve Hz. Resulullah\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131yla belirlenen \u0130lahi \u00f6nderler olduklar\u0131 inanc\u0131ndad\u0131r. Kim, bu inanc\u0131 kabul ederse, di\u011fer teferruatta ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnse bile Caferi\u2019dir. Aksi taktirde di\u011fer teferruatta Ehl-i Beyt mektebiyle birle\u015fse de Caferi de\u011fildir.<\/p>\n

Elbette yukar\u0131da da i\u015faret etti\u011fimiz gibi, bu mektebe Hz. \u0130mam Cafer-i Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n d\u00f6neminden sonra \u201cCaferiyye\u201d Caferilik ismi verilmi\u015ftir. Bu, o mektebin o Hazret\u2019in d\u00f6neminde do\u011fdu\u011fu anlam\u0131na gelmemektedir. Hay\u0131r, bu mektep Hz. Resulullah\u2019\u0131n d\u00f6neminden itibaren vard\u0131. \u0130smi de Caferilik de\u011fil, Ali taraftarl\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelen, Ali \u015eial\u0131\u011f\u0131 (\u015eiat-u Ali) idi. Sadece o Hazret\u2019in d\u00f6neminde bu mektebin \u00f6\u011fretileri, Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k (a.s)\u2019\u0131n \u00e7abalar\u0131yla daha yayg\u0131nl\u0131k kazand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, \u015eial\u0131k ismine Caferilik ismi de eklenmi\u015ftir.<\/p>\n

Peki, bu mektebin bel kemi\u011fini te\u015fkil eden bu \u00f6\u011fretisi, \u0130slam dininin \u00f6\u011fretileri i\u00e7erisinde yer alm\u0131\u015f m\u0131yd\u0131? Birileri; \u201cbu sizin iddian\u0131zd\u0131r. \u0130slam dininin \u00f6\u011fretileri i\u00e7erisinde b\u00f6yle bir \u015fey yoktur\u201d diyebilirler. Yani, bu mektebin bizzat Hz. Resulullah\u2019\u0131n d\u00f6neminden itibaren ba\u015flaya gelebilmesi i\u00e7in, bu \u00f6\u011fretinin a\u00e7\u0131k\u00e7a ya \u0130slam dininin ana temel kayna\u011f\u0131 olan Kur\u2019an-\u0131 Kerim, ya da Hz. Resulullah\u2019\u0131n s\u00fcnnetinde yer bulmas\u0131 gerekir. Aksi taktirde bu \u00f6\u011freti, i\u00e7tihat sonucu \u0130slam dinine getirilen bir yorumdan \u00f6teye gitmez. Acaba Kur\u2019an-\u0131 Kerim veya Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n s\u00fcnnetinde Ehl-i Beyt \u0130mamlar\u0131\u2019n\u0131n imametine dair bir a\u00e7\u0131klama var m\u0131d\u0131r? \u0130\u015fte bunun i\u00e7in \u0130slam dininin \u00f6\u011fretilerini bir daha g\u00f6zden ge\u00e7irmemiz gerekir.<\/p>\n

Ehl-i Beyt mektebi, bu inanc\u0131n\u0131n hem Kur\u2019an-\u0131 Kerim, hem de daha a\u00e7\u0131k ve net olarak Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n s\u00fcnnetinde yer ald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndedir. Buna kan\u0131t olarak da Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019in ilgili ayetleriyle, Hz. Resulullah\u2019\u0131n s\u00fcnnetinden \u00f6rnekler zikrediyor. Biz bu kan\u0131tlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131na sitemizin kitap b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u201cEhl-i Beyt Mektebi\u2019nde Temel \u0130nan\u00e7lar\u201d adl\u0131 kitab\u0131m\u0131z\u0131n \u201c\u0130mamet\u201d b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde de\u011finmi\u015fiz. \u0130steyenler oradaki delilleri g\u00f6rebilirler.<\/p>\n

Ancak burada \u015fu kadar\u0131n\u0131 belirtelim ki Ali \u015eial\u0131\u011f\u0131, yani Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan sonra \u00fcmmetin imametinin Hz. Ali\u2019ye ait oldu\u011fu inanc\u0131, bizzat Hz. Resulullah\u2019\u0131n \u00f6\u011fretileriyle ba\u015flam\u0131\u015f ve Hz. Resulullah\u2019\u0131n d\u00f6neminden itibaren ashab\u0131n \u00f6nde gelenlerinden b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fck bu inanca sahip olmakla me\u015fhur olmu\u015f, hatta daha \u00f6tesi, Ali \u015eial\u0131\u011f\u0131 ismini bizzat Hz. Resulullah bu b\u00f6l\u00fc\u011fe vermi\u015ftir. Bu inan\u00e7, \u00f6zellikle de Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n d\u00fcnyadan rihlet etmesiyle ortaya \u00e7\u0131kan birinci halife Ebu Bekir\u2019in hilafete se\u00e7ilmesi olay\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda hem Hz. Ali (a.s)\u2019nin ald\u0131\u011f\u0131 tav\u0131r, hem de Hz. Ali\u2019nin imam olmas\u0131 gerekti\u011fi inanc\u0131yla ashaptan b\u00fcy\u00fck bir toplulu\u011fun Ebu Bekir\u2019e biat etmeyi reddederek, Hz. Ali\u2019nin etraf\u0131nda toplanmas\u0131yla daha da belirginlik kazanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Bu mevzudaki bilgiler, yaln\u0131zca Ehl-i Beyt kaynaklar\u0131nda yer almam\u0131\u015ft\u0131r. Ehl-i S\u00fcnnet karde\u015flerimizin kaynaklar\u0131n\u0131 inceleyen her insan, kolayl\u0131kla bu hususta yeterli bilgi elde eder. Bu hususta biz, Ehl-i Beyt kaynaklar\u0131nda yer alan rivayetlerle de\u011fil, bizzat Ehl-i S\u00fcnnet karde\u015flerimizin rivayetlerinde yer alan bir -iki hadis zikredece\u011fiz:<\/p>\n

Suy\u00fbti, \u201ced-D\u00fcrr-\u00fcl Mensur Fi Tefsiri Kitabullahi Bil Me\u2019sur\u201d adl\u0131 tefsir kitab\u0131nda \u0130bn-i Asakir rivayetiyle Cabir bin Abdullah\u2019tan tahric ederek demi\u015ftir ki: \u201cHz. Peygamber (s.a.a)\u2019in yan\u0131ndayd\u0131k; Ali (a.s) \u00e7\u0131kageldi. Hz. Peygamber (s.a.a) buyurdu ki: \u201cNefsim kudret kabzas\u0131nda olan Allah\u2019a andolsun ki, bu ve \u015fias\u0131, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde kurtulmu\u015flard\u0131r, muratlar\u0131na ermi\u015flerdir.\u201d Derken, \u201c\u0130nanlar ve iyi i\u015flerde bulunanlar ise; i\u015fte onlar, yarat\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n en hay\u0131rl\u0131lar\u0131d\u0131r\u201d\u00a0[29]<\/a>\u00a0ayeti nazil oldu.\u201d\u00a0[30]<\/a><\/p>\n

\u0130bn-i Adiyy, \u0130bn-i Abbas\u2019tan tahric eylemi\u015ftir; demi\u015ftir ki: \u201c\u0130nananlar ve iyi i\u015flerde bulunanlar ise; i\u015fte onlar, yarat\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n en hay\u0131rl\u0131lar\u0131d\u0131r\u201d ayeti indi\u011fi zaman Resulullah (s.a.a) Ali\u2019ye, \u201cOnlar sensin ve \u015fiand\u0131r; k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc Allah r\u0131zas\u0131n\u0131 kazanm\u0131\u015f ve ondan raz\u0131 olmu\u015f bulunacaks\u0131n\u0131z\u201d buyurdu.\u201d\u00a0[31]<\/a><\/p>\n

\u0130bn-i Mardavayh Hz. Ali (a.s)\u2019den rivayet ve tahric eylemi\u015ftir; demi\u015ftir ki: \u201cResulullah (s.a.a) bana, Allah Teala\u2019n\u0131n \u201c\u0130nananlar ve iyi i\u015flerde bulunanlar ise; i\u015fte onlar, yarat\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n en hay\u0131rl\u0131lar\u0131d\u0131r\u201d ayetini duymad\u0131n m\u0131? Onlar sensin ve senin \u015fiand\u0131r; benimle onlar\u0131n bulu\u015facaklar\u0131 yer, Kevser havuzunun yan\u0131d\u0131r; \u00fcmmetler hesaba geldikleri zaman onlar, y\u00fczleri ak olarak \u00e7a\u011fr\u0131lacaklard\u0131r\u201d dedi.\u00a0[32]<\/a><\/p>\n

Bu hadislerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 de \u0130bn-i Hacer, Darukutni\u2019den tahric ederek \u201cSavaik-\u00fcl Muhrika\u201d adl\u0131 kitab\u0131nda zikreder. \u00dcmmi Seleme (r.a) Hz. Peygamber (s.a.a)\u2019in \u201cYa Ali, sen ve ashab\u0131n cennettesiniz\u201d buyurdu\u011funu rivayet etmi\u015ftir.<\/p>\n

\u0130bn-i Hacer\u2019in nakline g\u00f6re, Hafiz Cemaluddin Zerendi \u0130bn-i Abbas\u2019tan tahric eylemi\u015ftir; demi\u015ftir ki: \u201cHz. Resulullah (s.a.a), Allah Teala\u2019n\u0131n \u201c\u0130nananlar ve iyi i\u015flerde bulunanlar ise; i\u015fte onlar, yarat\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n en hay\u0131rl\u0131lar\u0131d\u0131r\u201d ayeti nazil oldu\u011funda, Hz. Ali\u2019ye: \u201cYa Ali, onlar sen ve senin \u015fiand\u0131r. K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc Allah\u2019a, onun r\u0131zas\u0131n\u0131 kazanm\u0131\u015f ve ondan raz\u0131 olmu\u015f bir halde kavu\u015facaks\u0131n\u0131z; d\u00fc\u015fman\u0131n ise, k\u0131zg\u0131n ve elleri boynuna ba\u011fl\u0131 olarak ula\u015facakt\u0131r\u201d buyurdu.\u201d\u00a0[33]<\/a><\/p>\n

\u0130bn-i Asir de bu hadise \u201cen-Nihaye\u201d adl\u0131 kitab\u0131nda yer vererek, Hz. Peygamber (s.a.a)\u2019in \u201cYa Ali, sen ve \u015fian, Allah\u2019a, onun r\u0131zal\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanm\u0131\u015f ve ondan raz\u0131 olmu\u015f bir halde kavu\u015facaks\u0131n\u0131z; d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z ise, k\u0131zg\u0131n ve ellerini boynuna ba\u011fl\u0131 olarak ula\u015facak\u201d buyurdu\u011funu, sonra da ellerini nas\u0131l ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermek i\u00e7in ellerini boynuna g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc zikreder.\u00a0[34]<\/a>\u00a0Bu hadisi \u0130bn-i Hacer, \u2018Sava\u0131k\u2019\u0131nda ve di\u011ferleri ba\u015fka yollardan tahric ederler ki, bu da hadisin, hadis erbab\u0131 kat\u0131nda \u015f\u00f6hretine delalet eder.<\/p>\n

Yine Zamah\u015feri, \u2018Rabi-\u00fcl Abrar\u2019 adl\u0131 kitab\u0131nda Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan rivayet eder; buyurmu\u015ftur ki: \u201cYa Ali, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc olunca ben y\u00fcce Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m, sen benim ku\u015fa\u011f\u0131ma yap\u0131\u015f\u0131rs\u0131n; benimle Allah\u2019a tevess\u00fcl edersin; evlad\u0131n sana yap\u0131\u015f\u0131rlar, evlad\u0131n\u0131n \u015fias\u0131 da onlarla Allah\u2019a tevess\u00fcl ederler.\u201d<\/p>\n

G\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki, Ali \u015fias\u0131 (Ali taraftarl\u0131\u011f\u0131) terimi, bizzat Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n s\u00f6zlerinden al\u0131nmad\u0131r. Sanki Hz. Resulullah (s.a.a) Hz. Ali hakk\u0131nda buyurmu\u015f oldu\u011fu \u201cBen kimin mevlas\u0131 (efendisi) isem Ali de onun mevlas\u0131d\u0131r,\u00a0[35]<\/a>\u00a0Ali\u2019nin konumu bana nispet, Harun\u2019un Musa\u2019ya olan konumu gibidir,\u00a0[36]<\/a>\u00a0Ali benim karde\u015fim, yard\u0131mc\u0131m ve vasimdir,\u00a0[37]<\/a>\u00a0Ali benim ilmimin kap\u0131s\u0131d\u0131r, Ali benden sonra her m\u00fc\u2019minin velisidir,\u00a0[38]<\/a>\u00a0Ali\u2019yi sevmek iman, Ali\u2019ye bu\u011fzetmek ise m\u00fcnaf\u0131kl\u0131k ni\u015fanesidir, Ali haklad\u0131r, hak da Ali iledir; hak Ali\u2019nin ekseninde d\u00f6ner,\u00a0[39]<\/a>\u00a0Ali Kur\u2019an\u2019lad\u0131r, Kur\u2019an da Ali iledir; Havz-u Kevser ba\u015f\u0131nda bana kavu\u015funcaya kadar bu ikisi birbirinden ayr\u0131lmazlar\u00a0[40]<\/a>ve benzeri y\u00fczlerce tavsiye ve tekitlere ra\u011fmen, ashab\u0131n\u0131n ve onlardan sonra gelen \u00fcmmetinin Hz. Ali hususunda iki gruba ayr\u0131lacaklar\u0131n\u0131, bir grubunun Ali\u2019nin yan\u0131nda yer al\u0131p Ali \u015fias\u0131 olurken, ikinci grubun Ali\u2019den kopaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nceden g\u00f6r\u00fcyor ve biliyordu. Dolay\u0131s\u0131yla bu ikazlarla onlar\u0131 uyar\u0131p, Ali\u2019den ayr\u0131lman\u0131n \u0130lahi gazapla sonu\u00e7lanaca\u011f\u0131n\u0131 bildiriyordu ki, her y\u00f6nden galip h\u00fcccet Allah\u2019\u0131n ve Allah Resul\u00fc\u2019n\u00fcn olsun ve yar\u0131n kimse, ben bunun fark\u0131nda de\u011fildim, deme bahanesi arkas\u0131na saklanmas\u0131n.<\/p>\n

Evet, \u0130slam tarihinin Asr-i Saadet\u2019le ilgili b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc biraz dev\u015firdi\u011fimizde, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n ashab\u0131n\u0131n, Ehl-i Beyt\u2019i \u00fcst\u00fcn g\u00f6r\u00fcp, \u00f6ne ge\u00e7iren Kur\u2019an-\u0131 Kerim ayetleri ve Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n kendinden sonra Hz. Ali\u2019nin \u0130slam \u00fcmmetinin imam\u0131 olmas\u0131n\u0131 istedi\u011fini ortaya koydu\u011fu, yukar\u0131da \u00f6rneklerine i\u015faret etti\u011fimiz a\u00e7\u0131klamalar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda iki gruba ayr\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rmekteyiz. Bir grup, nass kar\u015f\u0131s\u0131nda i\u00e7tihat etmenin caiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabullenerek, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n bu a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ve Kuran-\u0131 Kerim\u2019in Ehl-i Beyt\u2019i \u00fcst\u00fcn g\u00f6r\u00fcp, \u00f6ne ge\u00e7iren ayetlerine hi\u00e7bir yorum getirmeden teslim olurken, ikinci grup, bu hususta kendi i\u00e7tihat ve g\u00f6r\u00fc\u015flerine yer verir ve g\u00f6r\u00fc\u015fleri, herhangi bir gerek\u00e7eyle farkl\u0131 oldu\u011fu taktirde, kendi g\u00f6r\u00fc\u015flerini \u00f6ne ge\u00e7iriyorlard\u0131. Bu b\u00f6l\u00fcnme hatta Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n kayd\u0131 hayatta bulundu\u011fu d\u00f6nemde bile ihsas ediliyordu. Ashaptan bir grup, \u00f6zellikle Hz. Ali\u2019ye yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ile tan\u0131n\u0131rd\u0131. \u00d6yle ki, bunlar \u201c\u015eiatu Ali\u201d (Ali Taraftarlar\u0131) olarak tan\u0131n\u0131r ve bu isimle an\u0131l\u0131rlard\u0131. Buna kar\u015f\u0131n ashab\u0131n i\u00e7erisinde kalbinde Ali\u2019nin d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yanlar da vard\u0131. \u0130bn-i Abbas diyor: \u201cBiz, kimin m\u00fcnaf\u0131k oldu\u011funu, onun Ali\u2019ye kar\u015f\u0131 olan d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131yla tan\u0131r, te\u015fhis ederdik.\u201d Bu \u00f6l\u00e7e\u011fi, Hz. Resulullah (s.a.a) onlara vermi\u015fti. \u00c7\u00fcnk\u00fc Hz. Resulullah (s.a.a), ashab\u0131na, Ali\u2019yi sevmenin iman, Ali\u2019ye kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fman olman\u0131n da m\u00fcnaf\u0131kl\u0131k ni\u015fanesi oldu\u011funu bildirmi\u015fti. Ashaptan baz\u0131lar\u0131 da, ne Hz. Ali\u2019ye kar\u015f\u0131 kalbinde d\u00fc\u015fmanl\u0131k hissediyor, ne de Hz. Ali\u2019nin \u015fias\u0131 say\u0131lacak kadar, o Hazret\u2019e yak\u0131nl\u0131k g\u00f6steriyorlard\u0131.<\/p>\n

B\u00fct\u00fcn sahabe, Ali\u2019nin \u015fias\u0131 olsayd\u0131, bir b\u00f6l\u00fc\u011f\u00fc \u201cAli\u2019nin \u015fias\u0131\u201d diye an\u0131lmazd\u0131. Ger\u00e7ekten de Hz. Peygamber\u2019in zaman\u0131nda da Ali taraftarlar\u0131 olan, onu imam bilen; Hz. Peygamber\u2019in s\u00f6zlerini \u015ferh ve tefsir eyleyen, hikmetlerini h\u00fck\u00fcmlerini tebli\u011f eden zat olarak onu tan\u0131yan sahabe az de\u011fildi. \u0130\u015fte Ali \u015fias\u0131 s\u00f6z\u00fc, bu b\u00f6l\u00fc\u011fe ait bir hususu ad olmu\u015ftu. Nitekim l\u00fcgat ehli de bunu s\u00f6ylemi\u015ftir. Nihaye\u2019ye, Lisan-\u00fcl Arab\u2019a ve emsali di\u011fer l\u00fcgat kitaplar\u0131na m\u00fcracaat edilirse bu ad\u0131n, Ali\u2019ye uyanlara, evlad\u0131na ve onlar\u0131n taraftar\u0131 olanlara verildi\u011fi g\u00f6r\u00fclecektir.<\/p>\n

\u015eia s\u00f6z\u00fcn\u00fcn, Ali\u2019yi seven ve ona bu\u011fzetmeyen ashab\u0131n tamam\u0131na s\u00f6ylendi\u011fini ileri s\u00fcrmek do\u011fru bir yorum olamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir kimseyi sevmek ve ona bu\u011fzetmemek, tek ba\u015f\u0131na onun \u015fias\u0131 olmak i\u00e7in kifayet etmez; burada bir hususiyetin de olmas\u0131 gerekir ki bu da, o \u015fahsa uymak, onun taraf\u0131n\u0131 tutmakt\u0131r. Bu \u00f6zellik olmadan birisine, birisinin \u015fias\u0131d\u0131r demek, ancak mecazi bir itibarla olabilir. O halde bu s\u00f6zle, ashaptan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n kastedildi\u011fi \u015f\u00fcphe g\u00f6t\u00fcrmez bir olayd\u0131r ki onlarda bulunan bir \u00f6zellik, onlar\u0131 di\u011fer ashaptan ay\u0131rm\u0131\u015f ve kendilerine bu ismin verilmesini sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00f6zelli\u011fin di\u011fer ashapta da olmad\u0131\u011f\u0131 da bellidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc aksi taktirde yaln\u0131zca onlara Ali \u015fias\u0131 denilmezdi.<\/p>\n

Ebu Hatem-i er-Razi diyor: \u201c\u0130slam dini i\u00e7inde Resulullah (s.a.a)\u2019in d\u00f6neminde ilk ortaya \u00e7\u0131kan isim \u201c\u015eia\u201d ismidir. Bu isim, Ali\u2019ye yak\u0131nl\u0131klar\u0131yla me\u015fhur olan ashaptan d\u00f6rt ki\u015finin: Ebuzer, Salman, Miktad ve Ammar\u2019\u0131n lakab\u0131 idi.\u201d\u00a0[41]<\/a><\/p>\n

Hatib-i Ba\u011fdadi \u201cel- Kifaye\u201d adl\u0131 kitab\u0131nda diyor ki; Ebu Abdullah bin Ahrem el-Hafiz\u2019a, Buhari\u2019nin neden Sahabe Ebu Tufeyl\u2019den hadis nakletmedi\u011fi sorulunca; \u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc o Ali bin Ebu Talib\u2019in \u015fias\u0131 idi\u201d cevab\u0131n\u0131 verdi.\u201d\u00a0[42]<\/a><\/p>\n

\u0130bn-i Haldun ise \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: \u201cAshaptan bir grup, Ali\u2019nin taraftarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yap\u0131yor, onun hilafete di\u011ferlerinden daha lay\u0131k oldu\u011funu savunuyorlard\u0131. Ancak ondan ba\u015fkas\u0131n\u0131n hilafete se\u00e7ildi\u011fini g\u00f6r\u00fcnce, buna \u00e7ok h\u00fcz\u00fcnlenip \u00fcz\u00fcld\u00fcler. Fakat dinde sabit kadem olduklar\u0131ndan ve birlik ve beraberli\u011fe \u00e7ok \u00f6nem verdiklerinden kendi aralar\u0131nda izhar ettikleri h\u00fcz\u00fcn ve \u00fcz\u00fcnt\u00fclerine ilaveten fazla bir itirazda bulunmad\u0131lar.\u201d\u00a0[43]<\/a><\/p>\n

Ustad Muhammed K\u00fcrd Ali ise demi\u015ftir ki: \u201cAshab\u0131n b\u00fcy\u00fcklerinden bir grup, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n d\u00f6neminden itibaren Ali taraftarl\u0131\u011f\u0131 ile tan\u0131nmaktayd\u0131. Bu c\u00fcmleden biri, Salman-i Farisi\u2019dir. O; \u201cBiz Hz. Resulullah\u2019a M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n hayr\u0131n\u0131 istemek, Ali bin Ebu Talib\u2019i imam edinip, onu sevmek \u00fczere biat eyledik\u201d derdi. Bunlardan bir di\u011feri de, Ebu Said-i Hudri\u2019dir. O; \u201c\u0130nsanlar be\u015f \u015feye emredildiler, onlar ise onlar\u0131n d\u00f6rd\u00fcne amel edip, birini de terk ettiler\u201d derdi. Ona: \u201cAmel edilen o d\u00f6rt \u015feyin ne oldu\u011fu sorulunca da, o: \u201cNamaz, zekat, Ramazan ay\u0131n\u0131n orucu ve hac\u201d diye cevapland\u0131rd\u0131. Bu arada ona: \u201c\u0130nsanlar\u0131n terk etti\u011fi o bir \u015fey neydi?\u201d denince de, O: \u201cAli bin Ebu Talib\u2019in velayeti\u201d cevab\u0131n\u0131 verirdi. Ona: \u201cBu da m\u0131 onlarla beraber farzd\u0131?\u201d diye sorulunca da, O: \u201cEvet\u201d derdi. Bu sahabelere, Ebuzer el-Gaffari, Ammaber bin Yasir, Huzeyfe bin Yeman, Z\u00fc\u015fhadeteyn Huzeyme bin Sabit, Ebu Eyyub-i Ensari, Halid bin Said bin el-Ass ve Kays bin Sa\u2019d bin Ubade gibilerini de misal olarak zikredebiliriz.\u201d\u00a0[44]<\/a><\/p>\n

\u00dcnl\u00fc Ehl-i S\u00fcnnet yazar\u0131 doktor S\u00fcbhi Salih ise bu hususta \u015f\u00f6yle der: \u201cHz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n d\u00f6neminde bile sahabe i\u00e7erisinde Hz. Resulullah\u2019\u0131n damad\u0131 Ali\u2019nin taraftarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapanlar bulunmaktayd\u0131. Ebuzer el-Gaffari, Mikdat bin Esved, Cabir bin Abdullah, Ubey bin Ka\u2019b, Ebu Tufeyl \u00d6ber bin Vaile, Abbas bin Abdulmuttelip ve b\u00fct\u00fcn o\u011fullar\u0131, Ammar bin Yasir ve Ebu Eyyub-i Ensari bu c\u00fcmleden ashap aras\u0131nda yer almaktayd\u0131.\u201d\u00a0[45]<\/a><\/p>\n

Abdullah Emin ise, \u015eiilik hakk\u0131nda \u015f\u00f6yle der: \u201c\u015eiili\u011fin temeli, hilafet husussunda Ali efendimizin yan\u0131nda yer al\u0131p, bu \u00f6nemli mevkie onun daha lay\u0131k oldu\u011fu inanc\u0131yla ona yard\u0131m eden ashaba dayanmaktad\u0131r.\u201d\u00a0[46]<\/a><\/p>\n

Ustad Muhammed Abdullah \u0130nan ise bu konuda \u015funlar\u0131 yaz\u0131yor: \u201c\u015eiili\u011fin ilk olarak Haricilerin b\u00f6l\u00fcnmesi esnas\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanmak bir hatad\u0131r. Asl\u0131nda \u015eiilik, Allah Teala\u2019n\u0131n: \u201cEn yak\u0131n a\u015firetini uyar\u201d\u00a0[47]<\/a>\u00a0emrini indirdi\u011finde, Allah Resul\u00fc\u2019n\u00fcn yak\u0131n akrabalar\u0131n\u0131 toplay\u0131p onlara peygamberli\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada onlardan bir cevap gelmezken, Hz. Ali\u2019nin Peygamber-i Ekrem\u2019e iman etti\u011fini ve her sahnede kendilerinden yard\u0131m\u0131n\u0131 esirgemeyece\u011fini ilan etmesi \u00fczerine,Allah Resul\u00fc\u2019n\u00fcn Hz. Ali\u2019ye i\u015faretle onlara: \u201cBu, benim karde\u015fim, vasim ve sizin i\u00e7erinizdeki halifemdir; onu dinleyin ve ona itaat edin\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemden itibaren ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.\u201d\u00a0[48]<\/a><\/p>\n

B\u00fct\u00fcn bu a\u00e7\u0131klamalar \u015funu g\u00f6steriyor ki, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n ashab\u0131, Hazret\u2019in kendinden sonra ba\u015fta Hz. Ali (a.s) olmak \u00fczere, Ehl-i Beyt \u0130mamlar\u0131\u2019n\u0131n \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderleri olmas\u0131na dair olan iste\u011fi ve Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019in Ehl-i Beyt\u2019i \u00fcst\u00fcn tutup, \u00f6ne ge\u00e7iren ayetleri kar\u015f\u0131s\u0131nda iki ana kola ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Bir kol, Peygamber-i Ekrem\u2019in ve Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019in bu y\u00f6ndeki a\u00e7\u0131klamalar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda hi\u00e7bir yorum yapmaks\u0131z\u0131n teslim olmu\u015f, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n d\u00f6neminden itibaren a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bu y\u00f6nde koymu\u015f ve Hz. Ali ba\u015fta olmak \u00fczere, Ehl-i Beyt\u2019in \u00f6ne ge\u00e7mesini istemi\u015f, bunu savunmu\u015ftur.<\/p>\n

Ancak Hz. Resulullah\u2019\u0131n rihletinden sonra, kendileri gibi d\u00fc\u015f\u00fcnmeyen ashap taraf\u0131ndan herhangi bir gerek\u00e7eyle bunun \u00f6n\u00fcn\u00fcn t\u0131kand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce de, yine ba\u015fta Hz. Ali olmak \u00fczere Ehl-i Beyt\u2019i \u00f6rnek alarak, h\u00fcz\u00fcnlenmi\u015f ve cari gidi\u015fata itiraz etmi\u015fse de, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n rihlet etmesiyle hen\u00fcz yeni filizlenmekte olan \u0130slam dininin da\u011f\u0131l\u0131p y\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131 beklemekte olan \u0130slam d\u00fc\u015fmanlar\u0131na bir f\u0131rsat vermemek gayesiyle fazla ileri gitmemi\u015f ve \u0130slam\u2019da, kapanmas\u0131na imkan bulunmayacak bir gedik a\u00e7\u0131lmas\u0131na meydan vermeyerek, birlik ve beraberlik yolunu se\u00e7mi\u015ftir.<\/p>\n

\u0130kinci kol ise, Kuran-\u0131 Kerim\u2019in ve Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n bu a\u00e7\u0131klamalar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda, kendileri i\u00e7in i\u00e7tihat etme hakk\u0131 tan\u0131m\u0131\u015f ve Hz. Ali\u2019nin hen\u00fcz gen\u00e7 oldu\u011fu ve hilafete daha ya\u015fl\u0131 birinin ge\u00e7mesi gerekti\u011fi, yahut Hz. Ali\u2019nin kafirlerden bir \u00e7o\u011funu \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f olmas\u0131 nedeniyle Arap kabilelerinin kolay kolay ona boyun e\u011fmeyece\u011fini, ya da hem n\u00fcb\u00fcvvet hem de hilafetin Ha\u015f\u0131mo\u011fullar\u0131\u2019nda olmamas\u0131 gerekti\u011fi, yahut Hz. Resulullah\u2019\u0131n kendinden sonra Hz. Ali\u2019nin M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00f6nderi olmas\u0131na dair olan iste\u011finin, bir \u0130lahi emir olmay\u0131p, akrabal\u0131k ve benzeri sebeplerden dolay\u0131 Hazret\u2019in \u015fahsi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc oldu\u011fu gibi m\u00fclahazalarla Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n rihletinden hemen sonra, m\u00fcbarek na\u015f\u0131n\u0131n gus\u00fcl ve kefeniyle ilgilenmeyi Hz. Ali ve yaran\u0131na terk edip, Hz. Ali ve yaran\u0131n\u0131n yoklu\u011fundan da yararlanarak, \u201cSakife\u201d denen yerde toplanarak birinci Halife Ebu Bekir\u2019in ba\u015fa ge\u00e7mesini sa\u011flad\u0131.<\/p>\n

Ancak Hz. Ali ve yaran\u0131 bu hareketi me\u015fru kabul etmeyip Ebu Bekir\u2019e biat etme\u011fi reddetti. Hatta Sahih-i Buhari\u2019nin Hayber gazvesi bab\u0131nda geldi\u011fi \u00fczere, Hazret alt\u0131 ay gibi uzun bir s\u00fcre bu muhalefetini devam ettirip, biat etmekten sak\u0131nd\u0131. Fakat M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n bu da\u011f\u0131lm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131ndan \u0130slam dininin pusuda bekleyen i\u00e7 ve d\u0131\u015f d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n istifade etme\u011fe \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 ve bu durumu s\u00fcrd\u00fcrmenin \u0130slam\u2019da telafisi m\u00fcmk\u00fcn olmayacak bir gedik a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce de, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan ald\u0131\u011f\u0131 tavsiyeye uyarak, kendi tabiriyle zehirden daha ac\u0131 olsa bile a\u011fz\u0131n\u0131n yar\u0131n\u0131 yutkundu. G\u00f6z\u00fcnde diken kalm\u0131\u015f ve bo\u011faz\u0131nda kemik t\u0131kanm\u0131\u015f bir insan\u0131n durumunda olsa bile sabretmeyi daha ye\u011f buldu. Ancak yine de ba\u015fa ge\u00e7mi\u015flerden \u0130slam ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n yarar\u0131na olan nasihatlerini esirgemedi ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 her zorlukta onlar\u0131n imdad\u0131na ko\u015ftu. Ona tabi olan sad\u0131k yarlar\u0131 da mevlalar\u0131n\u0131 taklit ederek ayn\u0131 siyaseti s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcler.<\/p>\n

G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, Ehl-i Beyt mektebinin temelini te\u015fkil eden Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan sonra \u0130slam \u00fcmmetinin imamet ve \u00f6nderli\u011finin Hz. Ali\u2019ye ait oldu\u011funa dair inanc\u0131 Peygamber-i Ekrem\u2019in kayd\u0131 hayatta bulunduklar\u0131 d\u00f6nemden ba\u015flam\u0131\u015f, Hazret\u2019in d\u00fcnyadan g\u00f6\u00e7mesinden hemen sonra Ebu Bekir\u2019in hilafete se\u00e7ilmesinin g\u00fcndeme yerle\u015fmesiyle de daha belirginlik kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Peygamber-i Ekrem\u2019in d\u00fcnyadan g\u00f6\u00e7mesinden hemen sonra \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderli\u011fi hususunda cereyan eden olaylardan az\u0131c\u0131k haberi olan hi\u00e7bir kimse bu hakikati inkar edemez.<\/p>\n

Fazl bin Abbas\u2019\u0131n, Sakife\u2019de cereyan eden Ebu Bekir\u2019in hilafete getirildi\u011fi haberinin yay\u0131l\u0131r yay\u0131lmaz, orada toplanm\u0131\u015f olan toplulu\u011fa hitaben s\u00f6ylemi\u015f oldu\u011fu: \u201cEy Kurey\u015f toplulu\u011fu, hilafet sizin hakk\u0131n\u0131z de\u011fildir. Biz onun ehliyiz, siz de\u011fil. Bizim efendimiz (Hz. Ali) ona sizden daha evlad\u0131r\u201d\u00a0[49]<\/a>\u00a0s\u00f6z\u00fc i\u015fte bu inanca dayanmaktad\u0131r.<\/p>\n

Hz. Ali ve yaran\u0131n\u0131n Ebu Bekir\u2019e biat etme\u011fi ret etmesi de bu inan\u00e7tan dolay\u0131d\u0131r. Tarih-i Yakubi bu hadiseye i\u015faretle \u015funlar\u0131 yaz\u0131yor: \u201cMuhacir ve Ensar\u2019dan bir topluluk Ebu Bekir\u2019e biat etmeyi reddedip, Ali\u2019nin yan\u0131nda yer ald\u0131lar. Abbas bin Abdulmuttelib, Fazl bin Abdulmuttelib, Z\u00fcbeyr bin Avam bin As, Halid bin Said, Mikdat bin Amir, Selman-i Farisi, Ebuzer el-Gaffari, Ammar bin Yasir, Bera bin Azib ve Ubey bin Ka\u2019b bu c\u00fcmleden ashap aras\u0131nda bulunmaktayd\u0131.\u201d\u00a0[50]<\/a><\/p>\n

B\u00f6ylece Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan sonra \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderli\u011finin Hz. Ali\u2019nin hakk\u0131 oldu\u011funu savunan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir topluluk ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Onlar, Sakife\u2019de cereyan eden Ebu Bekir\u2019in hilafete getirilmesi olay\u0131na itiraz ediyor ve konunun tekrar g\u00f6zden ge\u00e7irilerek hilafet mevkiinin Hz. Ali\u2019ye devredilmesini talep ediyorlard\u0131. Onlar, Hz. Fatime\u2019nin evinde toplan\u0131yor, Sakife\u2019de cereyan eden hadisenin, \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderli\u011fi hususunda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan bir talihsizlik oldu\u011funu ve bunun nas\u0131l \u00f6nlenebilece\u011fini tart\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n

Yakubi bu hususta \u015funlar\u0131 yaz\u0131yor: \u201cEbu Bekir ve \u00d6mer\u2019e Ensar ve Muhacirlerden bir b\u00f6l\u00fc\u011f\u00fcn Ali ile birlikte (muhalefet kast\u0131yla) Resulullah\u2019\u0131n k\u0131z\u0131 Fatime\u2019nin evinde topland\u0131klar\u0131 haberi ula\u015ft\u0131. Bunun \u00fczerine, bir grupla birlikte hareket edip o eve h\u00fccum ettiler\u2026\u201d\u00a0[51]<\/a><\/p>\n

Ehl-i S\u00fcnnet\u2019in b\u00fcy\u00fck alimlerinden \u0130bn-i Kuteybe ise, bu olay\u0131 \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor: \u201cEbu Bekir (r.a), bir grubun kendisine muhalefet amac\u0131yla Ali (a.s)\u2019\u0131n evinde topland\u0131klar\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenince, \u00d6mer\u2019i onlara g\u00f6nderdi. \u00d6mer, Ali\u2019nin evine gelip onlara seslendi, ama onlar d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmay\u0131 reddettiler. Bunun \u00fczerine \u00d6mer, odun getirilmesini istedi ve: \u201c\u00d6mer\u2019in can\u0131 elinde olana andolsun ki, ya d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kars\u0131n\u0131z, ya da evi i\u00e7indekilerle birlikte yakar\u0131m\u201d dedi.[52]<\/a><\/p>\n

Tarih\u00e7iler, bu olayda \u00d6mer\u2019e, evde Peygamber-i Ekrem\u2019in k\u0131z\u0131 Fatime\u2019nin de bulundu\u011funun hat\u0131rlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00d6mer\u2019in de: \u201cHatta o bile olsa, yine yakar\u0131m\u201d cevab\u0131n\u0131 verdi\u011fini ve bu hengamede Hz. Fatime\u2019nin y\u00fcce sesle: \u201cEy babam, ey Resulullah, senden sonra \u015fu \u0130bn-i Hattab ve \u0130bn-i Ebu Kuhafe\u2019nin elinden \u00e7ektiklerimiz nedir?\u201d diye feryat etti\u011finide kaydetmekteler.[53]<\/a><\/p>\n

Evet, \u00d6mer\u2019in deyimiyle \u201cfelteten\u201d d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeden aceleyle ger\u00e7ekle\u015ftirilen Ebu Bekir\u2019e biat meselesi, art\u0131k onlara her \u015feyi unutturmu\u015ftu. Art\u0131k ne Allah Teala\u2019n\u0131n \u201cDe ki, ben \u00e7ekti\u011fim zahmet kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda sizden akrabalar\u0131m\u0131 sevmekten ba\u015fka bir \u00fccret istemiyorum\u201d\u00a0[54]<\/a>\u00a0ayetini hat\u0131rl\u0131yor, ne de Peygamber-i Ekrem\u2019in \u201cFatime benim pare tenimdir; kim, onu incitirse, beni incitmi\u015ftir; kim de beni incitirse, Allah\u2019\u0131 incitmi\u015ftir\u201d s\u00f6z\u00fc onlar\u0131 ilgilendiriyordu. De\u011fil Peygamber\u2019in biricik k\u0131z\u0131 Fatime\u2019yi incitmemek; onlar bu u\u011furda Fatime-i Zehra, Hz. Ali ve cennet gen\u00e7lerinin efendileri Hz. Hasan ve H\u00fcseyin de dahil olmak \u00fczere, o g\u00fcn o evde toplanan herkesi diri diri yakmay\u0131 bile g\u00f6ze alm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n

Evet, onlar hilafet u\u011fruna her \u015feyi g\u00f6ze alm\u0131\u015flard\u0131; ne pahas\u0131na olursa olsun mutlaka bu makam\u0131 elde etmeleri gerekirdi. Art\u0131k Peygamber-i Ekrem\u2019in izin almadan i\u00e7eri girmedi\u011fi ve Fatime\u2019den izin gelinceye kadar d\u0131\u015far\u0131da bekledi\u011fi kap\u0131y\u0131 tekmeyle k\u0131rarak, yahut ate\u015f vurup yakarak i\u00e7eri girmek onlar i\u00e7in fark etmezdi. Onlar i\u00e7in m\u00fchim olan, muhalefet amac\u0131yla i\u00e7eride toplanm\u0131\u015f olanlar\u0131n d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ve hangi y\u00f6ntemle olursa olsun, onlar\u0131n bu emellerini suya d\u00fc\u015f\u00fcrebilecek bu muhalefet hareketinin \u00e7ok b\u00fcy\u00fcmeden bast\u0131r\u0131lmas\u0131yd\u0131.<\/p>\n

\u015eimdilik olay\u0131n bu y\u00f6n\u00fc bizi ilgilendirmiyor. Onlar, Peygamber\u2019in Ehl-i Beyt\u2019ine kar\u015f\u0131 g\u00f6sterdikleri bu cefalar\u0131n\u0131n hesab\u0131n\u0131 Allah\u2019a vereceklerdir. Bizim burada \u00fcst\u00fcnde durmak istedi\u011fimiz husus, bu de\u011fildir. Bizi ilgilendiren, o g\u00fcn Hz. Ali ve ona tabi olan ashab\u0131n \u00f6nde gelenlerinden b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fc\u011f\u00fcn, onlar\u0131n hilafet kararlar\u0131n\u0131 tan\u0131mamalar\u0131 ve bu hususta hakk\u0131n Ali\u2019ye ait oldu\u011funu savunmalar\u0131d\u0131r. \u0130\u015fte bu, biz Ehl-i Beyt mektebinin inan\u0131p savundu\u011fu \u015feydir. Bu, bizim inanc\u0131m\u0131z\u0131n sonradan de\u011fil, o zamandan beri var oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Bu, baz\u0131 yazarlar\u0131n \u0131srarla ispatlamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131, Ehl-i Beyt mektebinin Peygamber-i Ekrem\u2019den sonra \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderli\u011finin Hz. Ali\u2019ye ait oldu\u011fu inanc\u0131n\u0131n \u00e7ok sonralar\u0131 do\u011fdu\u011funa dair iddialar\u0131n\u0131 suya d\u00fc\u015f\u00fcrmektedir. \u0130\u015fte bizim vurgulamak istedi\u011fimiz husus budur. B\u00fct\u00fcn bu olup bitenler, Ehl-i Beyt mektebinin, temelini Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019in ayetleri ve Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019\u0131n s\u00fcnnetinde bulan, \u0130slam \u00fcmmetinin \u00f6nderli\u011finin, ba\u015fta Hz. Ali olmak \u00fczere Ehl-i Beyt\u2019e ait oldu\u011fu temel inanc\u0131n\u0131n, Peygamber-i Ekrem\u2019in kendi d\u00f6neminden ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, Hazret\u2019in vefat\u0131ndan sonra ortaya \u00e7\u0131kan hilafet meselesinde de, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha belirgin olarak hissettirdi\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektedir.<\/p>\n

\n

[1]<\/a>\u00a0\u2013 Bihar-\u00fcl Envar c. 2 s. 178<\/p>\n

[2]<\/a>\u00a0\u2013 Bihar-\u00fcl Envar c. 2 s. 173<\/p>\n

[3]<\/a>\u00a0\u2013 Bihar-\u00fcl Envar c. 2 s. 173<\/p>\n

[4]<\/a>\u00a0\u2013 Bihar-\u00fcl Envar c. 2 s. 172<\/p>\n

[5]<\/a>\u00a0\u2013 Bihar-\u00fcl Envar c. 2 s. 173<\/p>\n

[6]<\/a>\u00a0\u2013 Nehc-\u00fcl Bela\u011fa Abd\u00fclbaki G\u00f6lpinarl\u0131\u2019n\u0131n terc\u00fcmesi s. 167, Nehc-\u00fcl Bela\u011fa 208. hutbe<\/p>\n

[7]<\/a>\u00a0\u2013 Kasas: 83<\/p>\n

[8]<\/a>\u00a0\u2013 Nehc-\u00fcl Bela\u011fa Abdulbaki G\u00f6lpinarl\u0131\u2019n\u0131n terc\u00fcmesi s. 168, 167, 169, Nehc-\u00fcl Bela\u011fa 3. hutbe<\/p>\n

[9]<\/a>\u00a0\u2013 Nehc-\u00fcl Bela\u011fa Abdulbaki G\u00f6lpinarl\u0131\u2019n\u0131n terc\u00fcmesi s. 168, 167, 169, Nehc-\u00fcl Bela\u011fa 3. hutbe<\/p>\n

[10]<\/a>\u00a0\u2013 Fezail-\u00fcs Sehabe Feth-\u00fcl Bari\u2019nin s. 142<\/p>\n

[11]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i Dime\u015fk Ali bin Ebu Talib b\u00f6l\u00fcm\u00fc c. 2 s. 464, \u015eevahid-\u00fct Tenzil Haskani\u2019nin c. 1 s. 334, El-M\u00fcstedrek Hakim\u2019in c. 3 s. 126, 127, \u00dcsd-\u00fcl Gabe c. 4 s. 22, Menakib-i Ali bin Ebu Talib \u0130bn-i Me\u011fazili\u2019nin s. 80, Kenz-\u00fcl Ummal c. 15, s. 129, Kifayet-\u00fct Talib s. 220, El-Menabik Harezmi\u2019nin s. 40, El-Mizan Zehebi\u2019nin c.1 s. 415, El-Cami-\u00fcs Sa\u011fir Suyuti\u2019nin c. 1 s. 93 vs.<\/p>\n

[12]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i Ba\u011fdat c. 4 s. 204, El-Menakib \u0130bn-i Me\u011fazili \u015eafii\u2019nin s. 124, Lisan-\u00fcl Mizan c. 5 s. 19, Sahih-i Tirmizi c. 5 s. 301, Hilyet-\u00fcl evliya c. 1 s. 63, Mesabih-\u00fcs S\u00fcnnet Be\u011favi\u2019nin c. 2 s. 275, Riyaz-\u00fcn Nezre c. 2 s. 255, Tarih-i Dime\u015fk Ali bin Ebu Talib b\u00f6l\u00fcm\u00fc c. 2 s. 459 vs.<\/p>\n

[13]<\/a>\u00a0\u2013 \u0130hkak-\u00fcl Hak c. 5 s. 501 \u0130bn-i Me\u011f\u00fcazili\u2019nin Menakibi<\/p>\n

[14]<\/a>\u00a0-Ehl-i S\u00fcnnet kaynaklar\u0131nda Hz. Ali (a.s)\u2019dan toplam 536 hadis nakledilmi\u015ftir. Bunlardan ise sadece ellisinin sahih di\u011ferlerinin ise sahih olmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir. Ehl-i S\u00fcnnet\u2019in en \u00f6nemli hadis alimi olan Buhari ise bu hadislerden sadece yirmisine kendi kitab\u0131nda yer vermi\u015ftir. Bkz. Esma-\u00fcs Sehabe Er-R\u00fcvat \u0130bn-i Hazm\u2019in s. 44<\/p>\n

[15]<\/a>\u00a0\u2013 Bkz. Sahih-i Tirmizi 3701, 3714, M\u00fcsned-i Ahmet 10576, 11166, 11192, 11351, 22240, S\u00fcnen-i \u0130bn-i Mace 115 numaral\u0131 hadisler<\/p>\n

[16]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i Taberi c. 10 s. 60<\/p>\n

[17]<\/a>\u00a0\u2013 Ikd-ul Ferid c. s. 301, \u015eerh-i Nehc-\u00fcl Bela\u011fa \u0130bn-i Ebu-l Hadid\u2019in c. 4 s. 56, 57<\/p>\n

[18]<\/a>\u00a0\u2013 M\u00fcruc-\u00fcz Zeheb c. 2 s. 393, 394, Tezkiret-\u00fcl Havvas s. 88<\/p>\n

[19]<\/a>\u00a0\u2013 Rekibtussefine Mervan H\u00fcleyfat\u2019\u0131n s. 559<\/p>\n

[20]<\/a>\u00a0\u2013 Numan Ebu Hanife\u2019nin ismidir.<\/p>\n

[21]<\/a>\u2013 El-Milel ven Nihel \u015eehristani\u2019nin<\/p>\n

[22]<\/a>\u00a0\u2013 Bu hususta bkz. Taha H\u00fcseyin\u2019in \u201cNe\u015fet-\u00fcl Fikr-il Felsefi\u201d adl\u0131 kitab\u0131, c. 2 s. 28, Doktur, Muhammed Ammare\u2019nin \u201cTayyarat-\u00fcl Fikr-il \u0130slami\u201d adl\u0131 kitab\u0131 s. 203 ve El-Vaili\u2019nin H\u00fcvviyet-\u00fct Te\u015feyy\u00fc\u201d adl\u0131 kitab\u0131 s. 137, 140<\/p>\n

[23]<\/a>\u00a0\u2013 Ulama\u2019n\u0131n Seyfhakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcncelerini daha detayl\u0131 olarak g\u00f6rmek i\u00e7in, Abdulbaki G\u00f6lpinarl\u0131\u2019n\u0131n terc\u00fcme etti\u011fi \u201cAbdullah bin Seba\u2019n\u0131n Masal\u0131\u201d adl\u0131 kitaba m\u00fcracaat edin.<\/p>\n

[24]<\/a>\u00a0\u2013 Hutat-\u00fc\u015f \u015eam c. 1 s. 251<\/p>\n

[25]<\/a>\u00a0\u2013 Ebu Bekir\u2019in hilafete se\u00e7ildi\u011fi toplant\u0131<\/p>\n

[26]<\/a>\u00a0-Terihte ve G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Caferilik \u0130smail Mutlu\u2019nun s. 21, 22 naklen 12. Milletleraras\u0131 Tarihte ve G\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u015eiilik Sempozyumu s. 35, 36,<\/p>\n

[27]<\/a>\u00a0\u2013 Tarihte ve G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Caferilik \u0130smail Mutlu\u2019nun s. 22<\/p>\n

[28]<\/a>\u00a0\u2013 Ayni kaynak s. 23<\/p>\n

[29]<\/a>\u00a0\u2013 Beyyine: 7<\/p>\n

[30]<\/a>\u00a0\u2013 ed-D\u00fcrr-\u00fcl Mensur tefsiri c. 6 s. 379<\/p>\n

[31]<\/a>\u00a0\u2013 Nur-\u00fcl Ebsar Fi Menakib-i Al-i Beyt-\u00fcl Muhtar \u015eeblenci\u2019nin s. 80, 102<\/p>\n

[32]<\/a>\u00a0\u2013 ed-D\u00fcrr-\u00fcl Mensur tefsiri c. 6 s. 379, \u015eevahid-\u00fct Tenzil Hakim Haskani\u2019nin c. 2 s. 356, 366, Tefsir-\u00fct Taberi c. 3 s. 146, Feth-\u00fcl Kadir \u015eevkani\u2019nin c. 5 s. 477, Ruh-\u00fcl Meani Alusi\u2019nin c. 30 s. 207, Kifayet-\u00fct Talib Genci \u015eafii\u2019nin s. 244, El-Menakib Harezmi\u2019nin s. 62, 187, el-Fusul-\u00fcl Muhimme \u0130bn-i Sabba\u011f Maliki\u2019nin s. 107, Nezm-i D\u00fcrer-i Simtayn Zerendi Hanefi\u2019nin s. 92, Tarih-i Dime\u015fk Ali bin Ebu Talib b\u00f6l\u00fcm\u00fc \u0130bn-i Asakir\u2019in c. 2 s. 442, Yenabi-\u00fcl Meveddet Kondozi Hanefi\u2019nin s. 62, 74, 270, Tezkiret-\u00fcl Havas Sibt bin Cevzi\u2019nin s. 18 vs.<\/p>\n

[33]<\/a>\u00a0\u2013 Savaik-\u00fcl Muhrika s. 96, 161<\/p>\n

[34]<\/a>\u00a0\u2013 \u0130bn-i Esir\u2019in \u201cen-Nihaye Fi Garib-il Hadis vel- Eser adl\u0131 kitab\u0131 c. 6 s. 379<\/p>\n

[35]<\/a>\u00a0\u2013 M\u00fcsned-i Ahmet 906, 915, 1343, 2903, 17749, 18476, 18497, S\u00fcnen-i \u0130bn-i Mace 113, 118, Sahih-i Tirmizi 2646numaral\u0131 hadisler vs. Hz. Resulullah bu hadisi Gadirihum denen yerde buyurmu\u015ftur. Konu hakk\u0131nda daha fazla bilgi edinmek i\u00e7in sitemizin kitap b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde yay\u0131nlanan imamet bahsine m\u00fcracaat edebilirsiniz.<\/p>\n

[36]<\/a>\u00a0\u2013 Sahih-i Buhari 3430, 4066, Sahih-i M\u00fcslim 4418,4419, 4420, 4421, Sahih-i Tirmizi 2658, 2666, S\u00fcnin-i \u0130bn-i Mace 112, 118, M\u00fcsned-i Ahmet 1384, 1408, 1423, 1424 vs. numaral\u0131 hadisler. Bu hadisle ilgili daha fazla bilgi edinmek i\u00e7in sitemizin kitab b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde yay\u0131nlanan imamet bahsine m\u00fcracaat edebilirsiniz.<\/p>\n

[37]<\/a>\u00a0\u2013 Mecme-\u00fcz Zevaid c.9 s. 121, Hasais-\u00fcl Emir-\u00fcl M\u00fc\u2019ninin Nesai\u2019nin s. 86, Riyaz-\u00fcn Nazre c.2 s. 300 vs.<\/p>\n

[38]<\/a>\u00a0\u2013 M\u00fcsned-i Ahmet 2903, 19081, 21883,21889, 21979 vs. numaral\u0131 hadisler. Bu hadisle ilgili daha fazla bilgi i\u00e7in sitemizin kitap b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki imamet bahsine m\u00fcracaat edebilirsiniz.<\/p>\n

[39]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i Ba\u011fdat c. 14 s. 321, Tarih-i Dime\u015fk Ali bin Ebu Talib b\u00f6l\u00fcm\u00fc c. 3 s. 119, el-\u0130mamet ves- Siyaset c. 1 s. 73, Feraid-\u00fcs Simtayn c. 1 s. 177, el-Menakib Harezmi\u2019nin s. 56, Fet-\u00fcl Kebir Nebhani\u2019nin c. 2 s. 131, el M\u00fcstedrek Hakim\u2019in c. 3 s. 124, Cami-\u00fcl Usul \u0130bn-i Esir\u2019in c. 9 s. 420 vs.<\/p>\n

[40]<\/a>\u00a0\u2013 el-M\u00fcstedrek Hakim\u2019in c. 3 s. 24, Sava\u0131k-\u00fcl Muhrika \u0130bn-i Hacer\u2019in s. 122, 124, 191, el-Cami-\u00fcs Sa\u011fir Suyuti\u2019nin c. 2 s. 56, Feyz-\u00fcl Kadir \u015eevkani\u2019nin c. 4 s. 358, Yenabi-\u00fcl Mevedde Kondozi\u2019nin s. 40, el-Menakib Harezmi\u2019nin s. 110, Kifayet-\u00fct Talib s. 399, Tarih-\u00fcl H\u00fclefa Suyuti\u2019nin s. 173, Nur-\u00fcl Ebsar \u015eeblenci\u2019nin s. 73<\/p>\n

[41]<\/a>\u00a0\u2013 Revzat-\u00fcl Cennat 88<\/p>\n

[42]<\/a>\u00a0\u2013 Rekibt\u00fc-s-Sefine s. 618<\/p>\n

[43]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i \u0130bn-i Haldun c. 3 s. 364<\/p>\n

[44]<\/a>\u00a0\u2013 Rekibt\u00fc-s Sefine s. 619 naklen Hutet-\u00fc\u015f \u015eam c. 5 s. 251<\/p>\n

[45]<\/a>\u00a0\u2013 Rekibt\u00fc-s Safine s. 619 naklen En-Nezm-\u00fcl \u0130slamiyye s. 96<\/p>\n

[46]<\/a>\u00a0\u2013 Rekibt\u00fc-s Sefine s. 619 naklen Abdullah Nimet\u2019in Ruh-\u00fct Te\u015fayyu kitab\u0131ndan<\/p>\n

[47]<\/a>\u00a0\u2013 \u015euara: 214<\/p>\n

[48]<\/a>\u00a0\u2013 Rekibt\u00fc-s Sefine s. 619, naklen Ruh-\u00fct Te\u015fayyu s. 20<\/p>\n

[49]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i Yakubi c. 2 s. 124<\/p>\n

[50]<\/a>\u00a0\u2013 Ayn\u0131 kaynak<\/p>\n

[51]<\/a>\u00a0\u2013 Tarih-i Yakubi c. 2 s. 126<\/p>\n

[52]<\/a>\u00a0\u2013 \u0130bn-i Kuteybe\u2019nin el-\u0130mamet ves- Siyaset kitab\u0131 c. 1 s. 9<\/p>\n

[53]<\/a>\u00a0\u2013 Ayr\u0131ca bkz. Tarih-i Teberi c. 3 s. 198, Tarih-i Ebu-l Feda c. 2 s. 64, \u0130kd-\u00fcl Ferid c. 5 s. 12, A\u2019lam\u2019\u00fcn Nisa c. 4 s. 114, el-Futuh \u0130bn-i A\u2019sam\u2019in c. 1 s. 12, \u015eer-i Nehc-\u00fcl Bela\u011fa \u0130bn-i Ebu-l Hadid\u2019in c. 2 s. 65, uMuruc-\u00fcz Zeheb Mesudi\u2019nin vs.<\/p>\n

[54]<\/a>\u00a0\u2013 \u015eura: 23<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Caferilik,\u00a0Hz. \u0130mam Cafer Sad\u0131k\u00a0(a.s)\u2019\u0131n mezhebine mensup olmak demek olup, Hz. Resulullah (s.a.a)\u2019dan sonra \u0130slam camias\u0131n\u0131n \u00f6nderli\u011finin ilki Hz. Ali olan on iki imama ait oldu\u011funa inanan Ehl-i Beyt mektebinin ortak ismidir. Bu mektebe ayn\u0131 zamanda \u0130snaa\u015feriyye, \u0130mamiyye, \u015eiilik ve Alevilik de denmektedir. Ancak bu mektep, T\u00fcrkiye\u2019mizde daha \u00e7ok Alevilik ve \u015eiilik isimleriyle tan\u0131n\u0131rken; \u0130ran, Irak, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[174,323],"class_list":["post-2596","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-magazine","tag-caferilik","tag-imam-cafer-sadik-a-s","has-post-title","has-post-date","has-post-category","has-post-tag","has-post-comment","has-post-author",""],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2596","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2596"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2596\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2599,"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2596\/revisions\/2599"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2596"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/al-mostabserin.com\/turkish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}