Ticarət (alış-veriş) məsələləri – Şəriət Hökmləri!

Sual: Biz ticarətlə məşğuluq. Məsələn, qiymətlər ucuz olan ölkədən bir malı 8 dollara alıb başqa bir ölkədə 70 dollara satırıq. Satdığımız ölkədə satılan malın qiyməti belədir. Malın qiymətini bu qədər artırıb satmağımızın şəri baxımdan bir haramlığı varmı?

Cavab: Haram deyildir. Amma əgər alıcıya haqsızlıq sayılarsa, bu halda icazə verilmir.

Sual: Mən Türkiyədən onlayn sifarişlə məhsul gətirirəm. Həmin məhsul Türkiyədə ucuz qiymətə satılır. Məsələn, bir məhsul mənə 20 manata başa gəlir, amma Azərbaycanda onu 90 manata satırlar. Əgər mən bu məhsulu 50 manata satsam, bu alğı-satqı düzgündürmü? Qiymət təyin etmək üçün meyar nədir?
Cavab: Maneəsi yoxdur. Malın qiyməti satıcı ilə alıcı arasındakı razılaşmaya bağlıdır. Amma alıcıya haqsızlıq edilməməlidir.

Sual: Xarici şirkətin satdığı bir məhsula internet üzərindən investisiya edirsən və şirkət pul yatırımı etdiyin məhsula uyğun olaraq müəyyən qədər qazanc verir. Bu nə dərəcədə düzgündür?
Cavab: Müxtəlif surətlər mövcuddur. Amma ümumiyyətlə, əgər bu məsələdə şəriət qanun-qaydalarına riayət olunarsa, məsələn, gəlir ribalı olmazsa, yaxud da şirkət spirtli içkilərin və donuz əti məhsullarının istehsalı kimi haram fəaliyyətlə məşğul olmazsa, sözügedən işin öz-özlüyündə maneəsi yoxdur.

Sual: Mənim pulum halaldır, amma dostumun pulu haramdır. Biz pulumuzu birləşdirib bir obyekt açmaq istəyirik. Bu obyektdən gələn gəliri necə halallaşdırmaq olar?
Cavab: Əgər bilsəniz ki, şəriklik üçün dostunuzun verəcəyi pulun özü haram puldur, belə şərikliyə icazə verilmir. Amma əgər şəriklik üçün haram pulun özünü verməzsə, belə şərikliyin maneəsi yoxdur. “Pis işlərdən çəkindirməy”in şərtləri mövcud olduğu təqdirdə, dostunuzu haram qazanc əldə etməkdən çəkindirə bilərsiniz.